Türkiye Türkçesindeki zamirlerin anlambilimsel yapısı ve kazandıkları anlam yükleri

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EMİNE SERAP BOZKURT

Danışman: LEVENT DOĞAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Dil, sistemlerle ifade edilse de soyut bir varlık olarak nitelendirilemeyecek kadar canlı olan bir sistemdir. Soyut olarak incelenmesi, yanılgıların başlıca sebebi olsa da yapısını ve işleyişini ele aldığımızda dilin canlı ve somut bir varlık olduğu aşikârdır. Dil kuralları içerisinde nesne ve kavramlara isim verilirken onların mahiyeti, yapısı veya temel özellikleri dikkate alınır. Nesneleri karşılayan isim türü kelimelerden biri de zamirdir. Bir dil birimi olarak bugüne kadar anlamlarından çok görevsel boyutları incelenen ve hep bu yönde bir sınıflandırmaya tabi tutulan zamirler, aslında gerçek dünyada birçok kavramın "yerine geçme" tabirini karşılayan ve birçok kavramın zamir yönü olduğunu bağlam içinde incelendiğinde açığa çıkaran bir dil birimidir. Paradigmatik (değerler dizisi) bir yapıya sahip olan zamirler, başka dil birimlerini kullanarak gerçek dünya bilgisine ulaştıkları ve anlam yüklerini oluşturdukları için incelemeye muhtaç bir zemindir. Zamirlerin anlam bilimsel yapısının ve kazandıkları anlam yüklerinin inceleneceği bu çalışmada, zamirlerin dil bilgisel olarak ne ifade ettiğini görmek için zamirsellik ve temsilleme kavramları ışığında taranan eserlerin sağladığı veriler (zamir yapısındaki yapılar) anlambilimsel olarak incelenecektir Anahtar Kelimeler: Dil, işlevsel dil bilgisi, anlam bilim, zamir, zamirsellik, temsilleme.