Primer sjögren sendromu ile hastaların uyku kalitesi arasındaki ilişki
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EZGİ KUBUR
Danışman: HAKAN EMMUNGİL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Primer Sjögren sendromunun ekstra glandüler belirtileri arasında olan psiko-bilişsel sorunlarda bulunur. Bunlar uyku bozukluğu, depresyon, anksiyete, yorgunluk şeklinde karşımıza çıkmaktadır. Bu çalışmada katılımcıların uyku bozukluğunun tespiti ve bunlara etki eden faktörleri psiko-bilişsel ve hastalık aktivitesi olarak ele aldık. Bu çalışmayı yaparken katılımcılara psiko-bilişsel etki için Beck Depresyon Ölçeği ve Beck Anksiyete Ölçeği; hastalık aktivitesi için EULAR Sjögren Sendromu Hastalık Aktivitesi Skoru,EULAR Sjogren Sendrom Patıent Reported Index, Health Assessment Questionnaire, ve uyku için Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi uygulandı. Çalışmamıza, Trakya Üniversitesi Hastanesi romatoloji polikliğine Nisan 2020- 2022 tarihleri arasında başvuran, 2016 ACR/EULAR tanı kriterlerine göre tanısı konulan hastalardan çalışma kriterlerimize uygun 106 hasta alınmıştır. Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi skoruna göre kötü uyku kalitesine sahip hastaların oranı %62,3 saptanmıştır. Yapılan logistik multivariant analizine göre hastaların kötü uyku kalitesini bağımsız prediktif etki edenler hastaların depresyon, anksiyete düzeylerinin fazla olmasıdır. Ayrıca literatürde ilk kez albümin düzeylerinin de düşük olması uyku kalitesini olumsuz etkileyen bağımsız etki eden faktör olduğu görüldü. Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi' ne göre uyku kalitesi kötü hastalarda iyi uyku kalitesi olanlara göre komorbid hastalık, EULAR Sjögren Sendromu Hastalık Aktivitesi Skoru; organ tutulumu; EULAR Sjogren Sendrom Patıent Reported Index' nin alt birimi olarak yorgunluk parametresi anlamlı yüksek çıkmıştır. Bunun yanında Health Assessment Questionnaire, ve EULAR Sjogren Sendrom Patıent Reported Index' nin alt birimi olarak ağrı ve kuruluk parametresi uyku kalitesini etkilemediği görüldü. Sjögren hastaların anksiyete, depresyon, yorgunluk gibi klinik durumların sistemik ve bütüncül olarak ele alınması gerekmektedir. PSS hastalarında uyku bozukluğunun etkilerini araştırmak için daha fazla hastanın dahil edildiği prospektif çalışmalara ihtiyaç vardır.