Toplumsal cinsiyet bağlamında kadına yönelik cinsel şiddet tahakküm distopyası: "Damızlık Kızın Öyküsü" adlı dizi örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, KADIN ÇALIŞMALARI VE TOPLUMSAL CİNSİYET ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERT ALTUN
Danışman: SEDA DONAT BACIOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yaşamın her alanında görülen toplumsal cinsiyet eşitsizliği, ataerkil düzenin bir sonucu olarak doğmuştur ve günümüzde yaşanan kişilerarası şiddetin kaynağı durumundadır. Toplumların kanayan yaralarından kadına yönelik şiddetin temelinde, doğumla birlikte atanan biyolojik cinsiyet üzerine inşa edilen toplumsal cinsiyet rolleri bulunmaktadır. Kadına yönelik şiddet türlerinden cinsel şiddet ise; fiziksel, sözel ve duygusal şiddet türlerinin de eşlik ettiği, toplumsal cinsiyete dayalı şiddetin en uç biçimidir. Ne yazık ki, toplumsal cinsiyet rolleri üzerinden kadına yönelik cinsel şiddeti pekiştirmede ve devamlılığını sağlamada üretilen medya içeriklerinin de katkısı bulunmaktadır. Bu araştırmada, toplumsal cinsiyet bağlamında kadına yönelik cinsel şiddet bir televizyon dizisi üzerinden incelenmiştir. Bu çerçevede, ülkemizde BluTv adlı dijital platformda yayımlanan Damızlık Kızın Öyküsü adlı distopik dizinin ilk üç sezonunda yer alan 36 bölüm izlenerek sahne analizi ve eleştirel söylem analizi uygulanmıştır. Kurmaca bir içeriğe sahip olan ve feminist distopya türündeki bu dizide, eril düzenin kadınlar için oluşturduğu düzene dikkat çekilmekte, kurgulanan dünya aracılığıyla toplumsal cinsiyete dayalı ayrımcılığa karşı çıkılmakta ve kadınların maruz kaldığı her türlü şiddet, taciz, tecavüz ve eşitsizlik eleştirilmektedir. Araştırmada, erkek egemen Gilead toplumundaki kadınların -özellikle damızlık kızların- maruz kaldıkları cinsel şiddet, dizide gösterilen sahneler aracılığıyla ele alınmıştır. Sahne analizlerinde, sahnelerin izleyici üzerinde etkisini artırmaya yönelik uygulanan teknik özellikler incelenmiştir. Eril şiddetin kadın bedenine ve psikolojisine ne gibi zararlar verdiği yine sahneler aracılığıyla verilmiştir. Toplumsal cinsiyet bağlamında kadına yönelik cinsel şiddetin artışı günümüzde devam etmektedir. Bu konuda "kötü" gelecek olarak tanımlanan distopik evrenlerin yaygınlığı, "iyi" olan ütopya karşısında üstünlüğünü sürdürmektedir. Anahtar Kelimeler: Toplumsal Cinsiyet, Cinsel Şiddet, Medya, Distopya, Damızlık Kızın Öyküsü