Diyetisyen ve diyetisyen adaylarının obez bireylere karşı tutumlarının değerlendirilmesi

ZEHRA SERAY ESKİOCAK

Diyetisyen ve diyetisyen adaylarının obez bireylere karşı tutumlarının değerlendirilmesi

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, ., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZEHRA SERAY ESKİOCAK

Danışman: SEDEF DURAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Obeziteyle mücadele eden bireylerin günlük yaşantısına işleyen ayrımcılık ve damgalanma, sağlık ortamlarına kadar ulaşmıştır. Diyetisyenler bu bireylerle en çok etkileşim halinde olan sağlık çalışanlarındandır, buna rağmen diyetetik alanında bu konuda yapılmış çalışmalar sınırlıdır. Bu çalışmada diyetisyen ve diyetisyen adaylarının obezitesi olan bireylere karşı tutum ve önyargı düzeyleri değerlendirilerek önyargının oluşma zamanı hakkında fikir edinmek, tutumlarını etkileyebilecek etmenleri inceleyerek gruplar arasındaki farkları belirlemek amaçlanmıştır. Araştırmaya Trakya Üniversitesi'nden mezun en az 6 aydır çalışmakta olan 125 diyetisyen ve burada eğitim görmekte olan 248 Beslenme ve Diyetetik Bölümü öğrencisi dahil edilmiştir. Çalışmada materyal olarak çalışmacının hazırlamış olduğu veri toplama formu, katılımcıların kendi beden görünüş algılarını saptamak amacıyla Figür Derecelendirme Ölçeği, obezitenin başlıca nedenlerini sorgulayan 5'li likert tipinde bir soru ve GAMS 27 Obezite Önyargı Ölçeği kullanılmıştır. Çalışmanın sonunda diyetisyenler ile öğrencilerin obezite önyargısı eğilimlerinin yüksek olduğu, ölçek skorları ve önyargı sınıflamalarında gruplar arasında farklılık bulunmadığı görülmüştür (p>0,05). 4.sınıflar diğer sınıflara göre daha yüksek önyargıya sahip olduğu bulunmuştur (p<0,05). Öğrencilerin eğitimin yılı arttıkça önyargılarının arttığı saptanmıştır (p<0,05). Fazla kilolu/obez sınıflamasında olup önyargılı olduğu saptanan katılımcı bulunmayıp "zayıf" diyetisyenler diğer gruplardan daha az önyargıya sahip olduğu bulunmuştur (p<0,05). Yaş, deneyim, BKİ, cinsiyet, bedenini tanımlama, yakın çevrede obezite, görünümünden memnuniyet, ağırlığını korumaya dikkat etme, ağırlık kaybetmek için yöntem uygulama, kendisini kilolu bulduğu dönem olması, ayrımcılığa uğrama durumlarının önyargıları etkilemediği belirlenmiştir. Bireylerin obezitenin nedenini en çok yaşam biçimine bağladıkları görülmüştür. Sonuçlar önyargılar artmadan ne zaman ve nasıl müdahale edilebileceğine dair fikir verebilir, önyargıları önlemeye yönelik girişimlerin lisans müfredatları ile hizmet içi eğitim ve uyum program kapsamına alınmasının faydası olacaktır.