Son dönem kronik böbrek hastalarında hemodiyaliz tedavisinin kognitif fonksiyonlara etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2016
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: VİLDAN ÇOBAN
Danışman: SEDAT ÜSTÜNDAĞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kronik böbrek hastalarında sık gelişen ve genellikle ihmal edilen kognitif fonksiyon bozukluğunun hastalığın morbi-mortalitesini artırdığı gösterilmiştir. Çalışmamızda, evre 5 kronik böbrek hastalığı gelişmiş 66 olgumuzda kognitif fonksiyon bozukluğu yaygınlığını, gelişimini kolaylaştırıcı faktörleri araştırmayı; hemodiyaliz tedavisine yeni başlayan 33 hastamızda altı aylık tedavinin kognitif fonksiyona etkisini incelemeyi amaçladık. Kognitif fonksiyonlar, standardize mini mental test kullanılarak tüm hastalarda, hemodiyaliz uygulanan hastalarda ayrıca tedavinin birinci, üçüncü ve altıncı aylarında değerlendirildi. Hastalarımızın %32'sinde kognitif fonksiyon bozukluğuvardı.Eğitim durumunun daha düşük seviyede olmasının (r=0.516, p<0.001), ileri yaşın (r=0.365, p=0.003), kadın cinsiyette olmanın (r=0.516, p<0.001), bel çevresinin kalın olmasının (r=0.296, p=0.016), üre seviyelerinin yüksek olmasının (r=0.290, p=0.018) kognitif fonksiyon bozukluğu gelişimi ile pozitif doğrusal ilişki olduğunu belirledik. Altı aylık hemodiyaliz tedavi ile kognitif fonksiyon değerlendirme puanının 0.5 puan (p=0.092) yükseldiğini, başlangıçta %39.4 olan kognitif fonksiyon bozukluğu olan hasta oranının, tedavinin altıncı ayında %27.3'e gerilediğini; %30'luk bu azalmanın istatistiksel anlamlılık sınırında olduğunu (p=0.137) saptadık.Bazal diyastolik kan basıncı yüksek olan hastaların kognitif fonksiyonlarının hemodiyaliz tedavisi ile daha az düzeldiğini (r=0.362, p=0.042); istatistiksel anlamlılık sınırında olmakla birlikte yaşı ileri (r=0.325, p=0.065), bazal ortalama kan basıncı (r=0.341, p=0.056) ve bazal sistolik kan basıncı (r=0.269, p=0.135) değerleri yüksek olan hastalarda da hemodiyaliz tedavisi ile kognitif fonksiyonlarda daha az düzelme geliştiğini saptadık.Bulgularımız, kronik böbrek hastalığı olan bireylerde erken dönemde kognitif fonksiyonların değerlendirilmesinin, gelişimini kolaylaştırıcı faktörlerin ortadan kaldırılmasının ve diyaliz endikasyonu olan hastalarda hemodiyaliz tedavisine geciktirilmeden başlanmasının kronik böbrek hastalığına bağlı morbi-mortalitenin azaltılmasına yardımcı olabileceğini düşündürmektedir.