Acil serviste üst gastrointestinal kanama tanısı alan hastalarda serum diamin oksidaz düzeylerinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EZGİ SEVGİ BULUT

Danışman: MUSTAFA BURAK SAYHAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Akut gastrointestinal kanama, hastane yatışı gerektiren, yüksek morbidite ve mortalite ile ilişkili olabilen acil bir durumdur. Gastrointestinal sistemin kanama lokalizasyonuna bağlı olarak treitz ligamentinin proksimalinden kaynaklanan kanamalar üst, ligamentin distalinden kaynaklanan kanamalar ise alt gastrointestinal sistem kanaması olarak tanımlanmaktadır. Gastrointestinal sistem kanamasından şüphelenildiğinde detaylı bir anamnez, vital bulguların değerlendirilmesi, rektal muayeneyi de içeren genel fizik muayene ve çeşitli laboratuvar testleri tanısal süreçte önem arz etmektedir. Acil servislerde üst gastrointestinal kanama tanısı alan hastalarda erken kan transfüzyon ihtiyacı, endoskopik müdahale ve cerrahi işlemi öngörebilecek; aynı zamanda yatış ve müdahale gerektirmeyen, tekrar kanama ihtimali çok düşük riskli olan hasta gruplarını belirleyerek, morbidite ve mortalite tayininde yol gösterici parametrelere ihtiyaç duyulmaktadır. Serum diamin oksidaz enzimi bağırsak mukozal hasarını erken bir aşamada yansıtan ve bağırsak savunma fonksiyonunun bozulduğu durumları etkin bir şekilde gösteren enzimdir. Çalışmamızda 04.06.2024 ve 15.08.2024 tarihleri arasında Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Sağlık Uygulama Araştırma Merkezi Acil Servisi'nde üst gastrointestinal sistem kanama tanısı alarak çalışma kriterlerimize uyan ve damar volüm durumuna göre iki gruba ayrılan 56 hasta ile 28 sağlıklı gönüllünün demografik verileri, klinik bulguları, laboratuvar testleri ve serum diamin oksidaz seviyeleri incelenmiş; bu verilerin hastalığın şiddeti ve mortalite tayini üzerinde etkisi araştırılmıştır. Çalışmamızda yaş ortalamaları Grup I'de 65,23±15,9, Grup II'de 72,65±9,86 olarak elde edilirken sağlıklı grupta 59,54±17,12 olarak belirlendi. Medyan serum diamin oksidaz değerleri Grup I'de 6,1 (5,1-17,45), Grup II'de 36,55 (30,6-44,18) ve Grup III'te 14,55 (5,88-18,05) olarak elde edildi. Serum diamin oksidaz değerlerinin Grup II'de daha yüksek olduğu görüldü (p<0,001). Serum diamin oksidaz enzimi mortaliteyi ön görmede Grup I (%95 Güven aralığı: 1,00-1,00, p=0,020) ve Grup II'de (%95 Güven aralığı: 0,65-0,98, p=0,011) anlamlı yüksek bulunmuştur. Anahtar kelimeler: akut üst gastrointestinal sistem kanaması, serum diamin oksidaz enzim, mortalite