Okul öncesi dönem çocukların erken okuryazarlık becerilerinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, TEMEL EĞİTİM ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: EDANUR MAHİROĞLU
Danışman: YAKUP BURAK
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada okul öncesi dönem çocukların erken okuryazarlık becerilerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışma nicel araştırma yöntemlerinden biri olan ilişkisel araştırma modeli ile değerlendirilmiştir. Çalışma grubunu İstanbul İlinde bulunan Milli Eğitim Müdürlüğü'ne bağlı olarak faaliyet gösteren ilkokulların anasınıfları ve bağımsız anaokullarında öğrenim gören 217, 60-72 aylık çocuk oluşturmaktadır. Çalışmanda veri toplama aracı 'Erken Okuryazarlık Testi (EROT)' ve 'Erken Okuryazarlık Becerileri Değerlendirme Anketi-Öğretmen Formu (EOBDA-ÖF)' kullanılmıştır. Araştırma verilerinin normal dağılım gösterdiği belirlenmiş ve ardından alt amaçlara uygun analizler yapılmıştır. Araştırma bulguları doğrultusunda, alıcı dilde sözcük bilgisi, harf bilgisi ve işlev bilgisi alanlarında çocukların yeterli performans gösterdiği tespit edilmiştir. Buna karşın, okul öncesi dönem çocukların büyük bir kısmının ifade edici dil, genel isimlendirme, sesbilgisel farkındalık ve dinlediğini anlama gibi becerilerde beklenen düzeyin altında performans sergiledikleri tespit edilmiştir. Bu durum, bu alanlarda daha fazla desteğe ihtiyaç duyulduğuna işaret etmektedir. Bununla birlikte, EROT ve EOBDA-ÖF puanları arasında orta düzeyde pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, okul öncesi dönem çocuklarının erken okuryazarlık becerileri cinsiyet, yaş aralığı, okul öncesi eğitime devam etme süresi, anne çalışma durumu, anne ve baba yaş aralıkları ile kardeş sayısı açısından anlamlı bir farklılık göstermezken; öğretmen görüşlerine göre ilkokula hazır olma/ma durumu, aile türü, ailenin kendini tanımladıkları sosyo-ekonomik düzeyi ve anne-baba öğrenim düzeyi açısından anlamlı farklılıklar olduğu tespit edilmiştir.