Kadına yönelik şiddeti önlemede kamu spotlarının etkililiğinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, TOPLUMSAL CİNSİYET VE KADIN ÇALIŞMALARI ANABİLİM DALI (DİSİPLİNLERARASI), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYBÜKE YURK KOÇ
Danışman: SEDA DONAT BACIOĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Şiddet günlük hayatımızın her alanında hiç beklemediğimiz şekilde karşılaşabileceğimiz bir eylemdir. Örneğin; trafikte, sokakta, okulda, markette ya da medyada şiddet ile karşılaşmak mümkündür. Kadınlara yönelik gerçekleşen şiddet ise çoğunlukla kadınların yakın partnerleri tarafından ve yine çoğunlukla ev içinde meydana gelmektedir. Toplumda süregelen ataerkil düzen, aile içi şiddeti özel kılmakta ve şiddetin varlığının devam etmesine olanak sağlamaktadır. Şiddetin olumsuz sonuçları sadece şiddete maruz kalan kadınları etkilememekle birlikte şiddete tanık olan çocukları, aile bireylerini ve tüm toplumu etkilemektedir. Dünyada olduğu gibi ülkemizde de kadına yönelik şiddetin önlenmesi amacıyla çeşitli çalışmalar yapılmaktadır. Dijitalleşen dünya ile birlikte bireylere ulaşmanın en kolay yolu kitle iletişim araçları olmuştur. Bu kapsamda kamu kurumları, STK'lar ve özel kuruluşlar tarafından kadına yönelik şiddetin önlenmesi için hazırlanan kamu spotları televizyon, radyo ve sosyal medya kanalları aracılığıyla bireylere ulaşarak bu konuda olumlu etki yaratmayı amaçlamaktadırlar. Bu çalışmada, kamu spotlarının kadına yönelik şiddeti önlemedeki etkililiğini değerlendirmek amaçlanmıştır. Araştırma, kadına yönelik şiddeti önlemede kamu spotlarının niteliğinin arttırılması ve yaygınlaştırılması açısından gelecekte yapılacak olan yeni çalışmalara ışık olması açısından önemli bulunmuştur. Nitel araştırma yönteminin kullanıldığı araştırmada veriler, odak grup görüşmesi tekniği ile toplanmıştır. Odak grup görüşmesi için farklı yaş ve meslek gruplarından oluşan toplam 12 kişiye kadına yönelik şiddet temalı 3 ayrı kamu spotu izletilmiş ve önceden belirlenen araştırma soruları sorulmuştur. Katılımcıların verdikleri yanıtlar video ve ses kaydı aracılığı ile kaydedilmiş, veri analizi sırasında dökümleri yapılarak içerik analizi ile çözümlenmiştir. Araştırmadan elde edilen bulguları genel olarak şöyledir: Kamu spotlarının kadına yönelik şiddeti önlemede etkili olmadığı, kamu spotlarının genellikle mağdura yönelik olduğu ve hem faili hem mağduru etkileyebilecek cezai yaptırımlara yeterince yer verilmediğidir. Araştırma bulgularına ilişkin sonuçlar alanyazın ışığında tartışılmış ve öneriler geliştirilmiştir. Bunlar; kamu spotlarının bireyler üzerinde daha etkili olabilmesi için, mağdura değil faile yönelik olması, şiddet sonucunda failin aldığı ağır cezai yaptırımların gösterilmesi, kamu spotlarının çözüm odaklı olması ve kamu spotlarının yalnızca televizyonda değil sosyal medyada da yayınlanması gibi unsurlar etkili olabilir.