Türk askeri müziği ile mehterde borunun önemi ve gelişimi

---

Tezin Türü: Sanatta Yeterlik

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, -, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ALPER ÇAM

Danışman: ZERRİN TAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Boru, tarihi geçmişi ile çok eskilere dayanan ve askeri müzik topluluklarının en önemli unsurlarından biri olarak varlık göstermiş, savaş alanlarından, devlet törenlerine kadar birçok platformda tüm bu unsurların vazgeçilmez çalgılarından biri olmuştur. Organolojik gelişimi ile günümüzde trompet ailesine dönüşen boru, tarihi formuna yakın bir biçimde boru-trampet takımlarında halen kullanılmaktadır. Boru, gür ses özelliğinden dolayı başlarda askeri komut, haberleşme/sinyal görevleri üstlenirken, yapısındaki değişimlerle birlikte parlak ezgileri seslendiren melodik bir çalgıya dönüşmüştür. Türk Askeri Müziği, neredeyse Türk tarihi kadar eski bir geçmişe dayanmaktadır. Tarihi akış içerisinde; tuğ, tablhane, nevbethane, mehter ve bando olarak yer alan askeri müzik toplulukları, Hunlardan günümüze kadar varlığını sürdürmeyi başarmıştır. Savaşta ve barışta ayrı görevleri olan bu topluluklar ordu-millet olarak bilinen Türk kültürünün önemli bir parçası olarak anılmış, etkileri sınırları aşarak, Avrupa'ya kadar uzanmıştır. Türk askeri müziğinde boru, ilk kuruluşundan bu yana, en önemli çalgılardan biri olarak kullanılmış, farklı formlarda kendini göstermiş ve bugüne kadar gelmiştir. Günümüzde ise, başlangıçtaki formuyla boru-trampet takımlarında, geliştirilmiş haliyle ise trompet, kornet ve büğlü olarak çeşitli tipteki orkestralar ve çalgı gruplarında yer almaktadır. Çalışma; borunun doğuşundan bugüne evrimini, Türklerde Askeri Müzik geleneğini, bu geleneğin doğduğu-sürdürüldüğü kurumları ve Türk Askeri Müziğinde geçmişten bugüne, borunun yeri ve önemini içermektedir.