Kronik ruhsal hastalığı olan hastaların bakım verenlerinde sağlıklı yaşam biçimi davranışları ve etkileyen faktörler
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MERVE AKÇAM
Danışman: NİHAN ALTAN SARIKAYA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çalışmada, kronik ruhsal hastalığı bulunan hastaların, birincil derece bakımından sorumlu bakım verenlerinin sağlıklı yaşam biçimi davranışları ve bu davranışları etkileyen faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Kesitsel tipteki bu araştırma 07.10.2019-01.04.2020 tarihleri arasında Trakya bölgesinde bulunan bir tıp fakültesi hastanesinin psikiyatri kliniğinde yatarak tedavi gören hastaların 122 bakım veren ile gerçekleştirildi. Araştırma verileri anket formu ve Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği II (SYBDÖ) kullanılarak toplandı. Verilerin değerlendirilmesinde sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, bağımsız gruplarda t testi, tek yönlü varyans analizi ve Tukey çoklu karşılaştırma testi kullanıldı. Bakım verenlerin SYBDÖ toplam puan ortalaması 124,37±28,02 olarak belirlendi. SYBDÖ toplam puanının, bakım verenin eğitim düzeyi, gelir düzeyi, bakım süresi, hastayla ilgilenirken tükenmişlik hissetme durumu ve ekonomik olarak etkilenme durumu değişkenlerine göre farklılık gösterdiği saptandı. SYBDÖ alt boyut puanlarının, bakım verenlerin yaş, cinsiyet, medeni durum, gelir düzeyi, eğitim düzeyi, herhangi bir hastalığa sahip olma durumu, hastaya yakınlığı, hastanın tanısı, hastaneye yatış sayısı, bakım süresi, tükenmişlik hissetme durumu, bakımda aileden destek alma durumu, ekonomik ve sosyal olarak etkilenme durumu değişkenlerine göre anlamlı farklılıklar olduğu belirlendi (p<0,05). Sonuç olarak kronik ruhsal hastalığı bulunan hastaların, birincil derece bakımından sorumlu bakım verenlerinin, sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının yetersiz olduğu, bakım verenlerin sosyodemografik ve bakımla ilgili tanıtıcı özellikleri ile hastaların özelliklerinin sağlıklı yaşam biçimi davranışları üzerinde etkileri olduğu saptandı. Bu sonuçlar doğrultusunda, psikiyatri hemşirelerinin bakım verenlerin sağlığını koruma ve geliştirmede daha aktif rol alması gerektiği önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Bakım Veren, Kronik Ruhsal Hastalıklar, Sağlık Davranışı, Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları