Kronik karaciğer hastalarında spontan asit infeksiyonlarının retrospektif değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BUŞRA OKUR
Danışman: HASAN CELALETTİN ÜMİT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Spontan bakteriyel peritonit sirozun yüksek morbidite ve mortaliteye sahip en önemli komplikasyonlarından biridir. Hastaların erken tespiti ve risk faktörlerinin ortaya konulmasının prognoza olumlu etkileri olacaktır. Bu araştırmada sirotik ve spontan asit infeksiyonlu hastaların klinik, mikrobiyolojik ve laboratuvar bulgularını retrospektif olarak değerlendirerek yaşamsüresi ve erken mortaliteye etki eden faktörleri saptamayı amaçladık. Çalışmada Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Gastroenteroloji Bilim Dalı'nda 2012-2019 yılları arasında karaciğer sirozu ve spontan asit infeksiyonu tanısıyla yatırılan 125 hasta ve 136 spontan bakteriyel peritonit epizodu retrospektif olarak değerlendirildi. Spontan asit infeksiyonu tanısı asit sıvısı kültüründe üreme ve/veya asit sıvısındaki nötrofil sayısının >250/mm3 olması ile konuldu. Hastaların klinik ve laboratuvar parametreleri kaydedildi. Child Turcot Pugh ve MELD puanları hesaplandı. İstatistiksel analizde Mann Whitney U testi, lojistik regresyon analizi, Kaplan Meier yaşam analizi ve ROC analizleri kullanıldı. 125 hastanın %71,2'si erkek, %28,8'u kadındı, yaş ortalaması 64,8 ± 11,4 (30-89) yıldı. Sirotik hastaların etyolojik değerlendirmesinde Hepatit B infeksiyonu (%33,6) ve alkol kullanımı (%27,2) en sık nedenlerdi. Asit kültüründe en sık izole edilen etken E. Coli idi. Hastaların %32'si Child Turcot evre B, %68'si evre C olarak değerlendirildi. Hastalarda 4 haftalık erken mortalite oranı %36,8 olarak saptandı. Tek değişkenli analizde kreatinin, sodyum, AST, ALT ve bilirubin düzeyleri ile Child Turcot ve MELD skorlarının erken mortalite ile ilişkili olduğu gözlendi. Çok değişkenli analizde MELD skorunun erken mortaliteyi göstermede önemli bir faktör olduğu gözlendi. MELD skorunun 24,5 sınır değerinde erken mortaliteyi göstermede duyarlılığı %76,1, özgüllüğü % 73,4 (eğri altında kalan alan 0,81, p<0,001) olarak hesaplandı. Çalışmamıza alınan 125 hastanın ortalama takip süresi 13,9 ay, ortanca 4 (1-72) ay idi. 125 hastanın ortalama yaşam süresi 18,9 ay (14,2-23,6) ay idi. Yaş, cinsiyet, diyabetik olma durumu ile yaşam süresi arasında ilişki saptanmadı. Child- Pugh skoru ve başvuru sırasında hepatik ensefalopati olması ile yaşam süresi arasında ilişki saptandı. Sonuç olarak; sirotik hastalarda spontan asit infeksiyonu önemli bir mortalite nedeni olmaya devam etmektedir. MELD skoru ve renal fonksiyonlar erken mortaliteye etki eden en önemli faktörlerdir. İnfeksiyonun erken tanısı ve tedavisinin mortaliteyi azaltmada önemli olacağı düşünülmektedir. Anahtar kelimeler: Kronik karaciğer hastalığı, spontan asit infeksiyonu, sağkalım