Edirne il merkezindeki lise öğrencilerinde yeme bozuklukları yaygınlığı ve eştanıları
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, PSİKİYATRİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2005
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MÜCADELE ERZENGİN
Danışman: MEHMET ERDAL VARDAR
Özet:ÖZET Yeme bozuklukları, ender görülen ancak ölümle sonuçlanabilen bir psikiyatrik hastalık grubunu oluşturmaktadır. Yeme bozuklukları, yeme davranışında ciddi bozukluklarla belirlenir. Yeme bozuklukları temel iki ana tanıyı kapsar: Anoreksiya nervoza ve Bulimiya nervoza. Anoreksiya nervoza, olağan sayılan en az kiloya sahip olmayı kabul etmeme ile belirlenir. Bulimiya nervoza ise tekrarlanan tıkınırcasına yeme atakları ile belirlidir. Bu yeme ataklarım aşın egzersiz, hiç yemek yememe, kendini kusturma, laksatiflerin kötüye kullanımı, diüretikler veya diğer ilaçları uygulama gibi uygunsuz dengeleyici davranışlar izler. Yeme bozukluklarının yaygınlık oranlan üzerine geçerli veriler üretmek için epidemiyolojik çalışmalar gereklidir. Edirne il merkezindeki yeme bozulduklarının yaygınlık oranlan bilinmemektedir, üstelik yeme bozukluklarının kliniğe başvurulan görece nadirdir. Buna ek olarak yeme bozukluklarındaki eştanılar klinik uygulamada bazı güçlüklere neden olabilir. Bu çalışmanın amacı Edirne il merkezindeki lise öğrencilerinde yeme bozukluklarının yaygınlığını ve eştanı oranlarını değerlendirmekti. Aynı zamanda sosyodemografik özellikler, alkol ve psikoaktif madde kullanımı, cinsel ve fiziksel kötüye kullanım öyküsü belirlenmiş ve sağlıklı deneklerle karşılaştırılmıştır. Çalışmada, rasgele örnekleme yöntemiyle 2907 (kız 1464, erkek 1443) öğrenci Yeme Tutum Testi uygulamasına katılmıştır. Yeme Tutum Testinde 30 ve üstü puanı olan öğrencilere DSM-IV tam ölçütleri kullanılarak yeme bozukluğu tanısı koymak için görüşme yapılmıştır. Kontrol grubu sınıf ve cinsiyet olarak eşlenmiş, yeme bozukluğu tanısı olmayan 48ve yeme tutum testi skoru 30'un altında olan aynı sayıda öğrenciden oluşmuştur. Yeme bozukluğu ve kontrol grubu öğrencileriyle DSM-III-R Yapılandırılmış Klinik Görüşme Formu ile görüşülmüştür. Bir demografik veri formu, Beck Depresyon ve Anksiyete Ölçeği tüm öğrencilere uygulanmıştır. 2907 öğrenciden 68 'i (9 erkek, 59 kız) DSM-TV araştırma ölçütlerine göre yeme bozukluğu tanısı almıştır. Çalışmamızda %0.034 anoreksiya nervoza, %0.79 bulimiya nervoza, %1.51 başka türlü adlandırılamayan yeme bozukluğu, %0.99 tıkınırcasına yeme bozukluğu ve tüm yeme bozuklukları için %2.33 nokta yaygınlığı bulunmuştur. Erkek öğrenciler arasında anoreksiya nervoza ve bulimiya nervoza tanısı alan olmamıştır. Sekiz erkek öğrencide yeme bozukluğu tanısı olarak tıkınırcasına yeme bozukluğu görülmüştür. Psikiyatrik tedaviye başvurma oram yeme bozukluğu grubunda düşüktür. Ayrıca yeme bozukluğu olan öğrencilerin kontrollere göre daha yüksek beden kitle indeksi ve kilo, Beck Anksiyete, Beck Depresyon ve Yeme Tutum Testi sonuçlan vardır. Majör depresyon, yaygın anksiyete bozukluğu ve sosyal fobi, yeme bozukluğu olgularında daha sık olarak görülen eştanılardı. Beck anksiyete, Beck depresyon ve yeme tutum testi sonuçları bulimiya nervozalı hastalarda kontrollere göre daha yüksekti. Beden kitle indeksi, kilo, Beck Anksiyete ve Yeme Tutum Testi, tıkınırcasına yeme bozukluğu olgularında kontrollerden daha yüksekti. Yeme bozukluğu ergenler arasında nadir değildir. Tedavi arama davranışı yeme bozukluğu hastalarında düşüktür ve bozukluğun süresi prognozu olumsuz etkiler. Yeme bozukluğu hastalarında en önemli yaklaşım olguların erken tanısı ve gerekli olduğunda psikiyatrik yardım almalarıdır. Psikiyatrik semptomatolojinin yeme bozukluğu olan ergenlerde tanınması ve diğer psikiyatrik bozukluklardaki yeme bozukluğu semptomlarının sorgulanması önemlidir. Anahtar sözcükler: Yeme bozuklukları, anoreksiya nervoza, bulimiya nervoza, tıkınırcasına yeme bozukluğu, eştanı. 49