Orman ve antropojenik step ekosistemlerinde çukur tuzaklarının karınca türlerini belirlemedeki etkinlikleri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, -, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: UĞUR AKGÜN
Danışman: KADRİ KIRAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, Trakya Bölgesi'nde orman ekosistemi olarak seçilen Edirne- Lalapaşa-Doğanköy ve antropojenik step ekosistemi olarak seçilen Edirne-Merkez- Büyükismailçe köylerinde 5 farklı çukur tuzak (1,5cm çatı aralıklı çevre bozumlu, 1,5cm çatı aralıklı çevre bozumsuz, 3cm çatı aralıklı çevre bozumlu, 3cm çatı aralıklı çevre bozumsuz ve hipogeik çukur tuzak) kullanılarak toplanan organizmalar ve bunların yanısıra aynı alanlarda klasik el ile toplama yöntemiyle yakalanan karıncalar kullanılarak tuzak etkinlikleri araştırılmıştır. Tuzaklar ile elde edilen karıncalar dışındaki organizmaların filum, ordo, klasis ve familya, her iki yöntem ile elde edilen karıncaların ise tür düzeyindeki teşhisleri yapılarak faunistik ve ekolojik veriler elde edilmiştir. Çalışmayla 22 canlı grubu ve 56 karınca türüne ait 30.934 örnek elde edilmiştir. Bu örneklerin 26.230'u tuzaklardan, 4704'ü ise klasik el ile toplama yöntemiyle elde edilmiştir. Teşhis edilen karınca türlerinden 2'si (Solenopsis lusitanica Emery, Ponera testacea Emery) Türkiye karınca faunası için, 3'ü (Proformica striaticeps (Forel), Tetramorium flavidulum Emery, T. galaticum Menozzi) Trakya bölgesi karınca faunası için yeni kayıttır. Orman ekosisteminde 10 canlı grubunun tamamının hipogeik, antropojenik step ekosisteminde ise 8 canlı grubunun tamamının epigeik çukur tuzaklara yakalanmasında istatistiksel olarak anlamlı fark elde edilmiştir (p<0,05). Orman ekosisteminde canlı gruplarının 1,5cm çatı aralığına sahip epigeik çukur tuzaklara yakalanmada istatistiksel olarak anlamlı bir fark elde edilemezken 3cm çatı aralığına sahip çukur tuzaklara 3 canlı grubunda (Collembola, Dermaptera ve Chilopoda) anlamlı fark tespit edilmiştir. Antropojenik step ekosisteminde ise 1,5 cm çatı aralığına sahip epigeik çukur tuzaklara yakalanan canlılardan sadece coleopterler anlamlı olarak farklı iken 8 canlı grubunun (Coleoptera, Diptera, Hymenoptera, Orthoptera, Lepidoptera, Areneae, Acaridae, Isopoda) ise 3cm çatı aralığına sahip epigeik çukur tuzaklara yakalanmada istatistiksel olarak anlamlı fark elde edilmiştir (p<0,05). Örnekleme yapılan her iki ekosistemde 45 karınca türü klasik el ile toplama yöntemiyle, 46 tür ise çukur tuzaklarla elde edilmiştir. Orman ekosisteminde 33 tür klasik el, 32 tür çukur tuzaklarla, antropojenik step ekosisteminde ise 25 tür klasik el, 31 tür çukur tuzaklar ile elde edilmiştir. Orman ekosisteminde 9 karınca türünün epigeik, 3 türün hipogeik; antropojenik step ekosisteminde ise 11 türünün epigeik, 2 türün hipogeik çukur tuzaklara yakalanmalarında istatistiksel olarak anlamlı bir fark elde edilmiştir (p<0,05). Orman ekosisteminde 7 karınca türünün 1,5, 8 türün 3cm; antropojenik step ekosisteminde ise 8 türün 1,5, 10 türün 3cm çatı aralığı modifikasyonlu çukur tuzaklara yakalanmalarında istatistiksel olarak anlamlı fark elde edilmiştir (p<0,05). Orman ekosisteminde 6 karınca türünün çevre bozunumsuz, 4 türün çevre bozunumlu; antropojenik step ekosisteminde ise 7 türün çevre bozunumsuz, 8 türün çevre bozunumlu çukur tuzaklara yakalanmalarında istatistiksel olarak anlamlı fark elde edilmiştir (p<0,05).