İkincil Mağdur Deneyimi Destek Ölçeği- revize'nin (SVEST-R) Türkçe geçerlik ve güvenirliği
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GAMZE DEMİRAY
Danışman: GALİP EKUKLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Beklenmeyen advers hasta olayına, tıbbi bir hataya ve/veya hastayla ilgili bir yaralanmaya karışan ve bu olay nedeniyle travmatize olup mağdur hale gelen sağlık çalışanları "ikincil mağdur" olarak tanımlanmaktadır. Bu çalışmayla İkincil Mağdur Deneyimi Destek Ölçeği-Revize'nin Türkçe geçerlik ve güvenirliğini test etmek, Trakya Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi'nde çalışan sağlık personellerinin ikincil mağdur olma ve algıladıkları destek düzeylerini belirlemek bunu etkileyen sosyodemografik değişkenleri ortaya koymak ve çözüm önerilerinde bulunmak amaçlanmıştır. Çalışma metodolojik ve kesitsel nitelikte olup, Ocak 2022-Aralık 2022 tarihleri arasında Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi öğretim üyeleri, araştırma görevlileri ve Trakya Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi'nde çalışan hemşirelerden oluşan toplam 400 kişi ile yürütülmüştür. Katılımcılara araştırmacılar tarafından literatürden yararlanılarak geliştirilen 28 soru ve İkincil mağdur Deneyimi Destek Ölçeği-Revize'ye ait 35 soru olmak üzere toplam 63 sorudan oluşan bir soru formu uygulanmıştır. İkincil Mağdur deneyimi Destek Ölçeği –Revize'nin Türkçe geçerlik ve güvenirlik çalışmasında; ölçeğin Kaiser Meyer Olkin test değeri 0,84, Barlett Testi için p değeri <0,001 bulunmuş olup; yapılan açıklayıcı faktör analizinde, dokuz faktör toplamda varyansın % 71,58'ini açıklamıştır. Doğrulayıcı faktör analizi sonucunda 𝑥2=976.95, 𝑥2/𝑑𝑓=2.3, CFI= 0.92, GFI= 0.87, RMSEA= 0.05 bulunmuştur. Cronbach alfa katsayısı 0,85 bulunmuş olup sonuç olarak ölçek geçerli ve güvenilir kabul edilmiştir. Araştırmaya katılan sağlık çalışanlarının İMDDÖ-R'den aldıkları ortalama puan 2,8±0,5 olarak bulunmuştur. Kadınların, 33 yaş ve altındaki katılımcıların, evli olmayanların, çocuk sahibi olmayanların, yüksek lisans mezunu olanların, yoksulluk sınırının altında hane geliri olanların, kronik hastalığı olanların, araştırma görevlisi olanların, meslekteki tecrübesi 10,2 yıl ve altında olanların, kurumda çalışma süresi 7,6 yıl ve altında olanların, haftalık çalışma süresi 40 saat üzerinde olanların, çalışırken stresli/gergin olanların ve ikincil mağdur deneyimi yaşamış olanların İMDDÖ-R puanları daha yüksek bulunmuştur. Bu çalışmada ikincil mağdur deneyimi destek ölçeği-Revize'nin Türkçe dilinde de geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu ortaya konulmuştur. Advers hasta olayları veya tıbbi hata nedeniyle "ikincil mağdur" olan sağlık çalışanlarının tespit edilmeli, hasta güvenliği sistemleri içerisinde ikincil mağdurlar için destek birimleri oluşturulmalı ve bu fenomenin tanınırlığının artması için araştırmalar yapılmalıdır.