Trakya Üniversitesinin merkez ilçede eğitim gören öğrencilerinin şiddet eğilimleri ve toplumsal cinsiyete ilişkin tutumları
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: DUYGU BAŞ
Danışman: GALİP EKUKLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Şiddet son yıllarda tüm dünyada artmaktadır. Her yıl bir milyondan fazla insan şiddet nedeniyle ölmekte, on binlerce insan da her gün ölümcül olmayan şiddete maruz kalmaktadır. Toplumsal cinsiyet rolleri hem kadınların hem de erkeklerin yaşamını şekillendirmekte; özellikle kadınların toplumsal statüsünü olumsuz etkileyerek fırsatların kullanılması, kaynakların ayrılması ve kullanımında, hizmetlerin elde edilmesinde kadınlar aleyhine eşitsizliğe neden olmaktadır. Bu çalışmayla 2018-2019 dönemi bahar yarıyılında Trakya Üniversitesi'nin Edirne merkez ilçedeki eğitim birimlerinde öğrenim gören üniversite öğrencilerinin şiddet eğilimleri ve toplumsal cinsiyete ilişkin tutumlarını belirlemek, bunu etkileyen sosyo-demografik değişkenleri ortaya koymak ve çözüm önerilerinde bulunmak amaçlanmıştır. Çalışmamız tanımlayıcı ve kesitsel nitelikte olup, Mart 2019-Haziran 2019 tarihleri arasında Trakya Üniversitesi'nin Edirne İl merkezinde bulunan fakülte, yüksekokul ve meslek yüksekokullarında öğrenim gören 751 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Öğrencilere araştırmacılar tarafından literatürden yararlanılarak geliştirilen 49 soru, Toplumsal Cinsiyet Rolleri Tutum Ölçeği'ne ait 38 soru ve Şiddet Eğilim Ölçeği'ne ait 20 soru olmak üzere toplam 107 sorudan oluşan anket formu uygulanmıştır. Trakya Üniversitesi'nin merkez ilçede eğitim gören öğrencilerin toplumsal cinsiyet tutumu "eşitlikçi", şiddet eğilimleri ise "az" bulunmuştur. Kadın öğrencilerin, Güzel Sanatlar Fakültesi'nde eğitim görenlerin, Güzel Sanatlar Lisesi ve Devlet Konservatuvarı'ndan mezun olanların, il merkezi ve ilçede doğup büyüyenlerin, anne ve babasının öğrenim düzeyi yüksek olanların, anne babası ayrı öğrencilerin, annesi çalışan ya da emekli olanların, ebeveynleri kendileri tanışıp evlenenlerin, bir kardeşi olanların ve ailesinin ortalama aylık geliri yüksek olanların toplumsal cinsiyet tutumları daha eşitlikçi olduğu saptanmıştır (p<0.05). Erkek öğrencilerin, Edirne Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu'nda öğrenim görenlerin ve aile içi şiddete veya herhangi bir zamanda şiddete maruz kalanların şiddet eğilimleri daha fazladır (p<0.05). Öğrencilerinin şiddet eğilimleri ile toplumsal cinsiyet rolleri tutumu arasında negatif yönde zayıf düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuş olup, şiddet eğilimi yüksek olan öğrencilerin toplumsal cinsiyet rolleri tutumunun daha düşük olduğu görülmüştür. Geleceğin birer yetişkini olacak olan üniversite öğrencilerinin toplumsal cinsiyette eşitlikçi bir tutuma sahip olmaları ve şiddet konusunda hassas olup şiddet eğilimlerinin az ya da hiç olmaması toplumun sağlığı için önemli bir konudur. Bu nedenle; toplumsal cinsiyet eşitliği ve şiddet konularında öğrencilerin farkındalığı arttırılmalı ve alanda yapılacak başka çalışmalar ile konunun önemi vurgulanmalıdır. Anahtar kelimeler: Şiddet eğilimi, toplumsal cinsiyet rolleri tutumu, üniversite öğrencisi, Edirne. Şiddet son yıllarda tüm dünyada artmaktadır. Her yıl bir milyondan fazla insan şiddet nedeniyle ölmekte, on binlerce insan da her gün ölümcül olmayan şiddete maruz kalmaktadır. Toplumsal cinsiyet rolleri hem kadınların hem de erkeklerin yaşamını şekillendirmekte; özellikle kadınların toplumsal statüsünü olumsuz etkileyerek fırsatların kullanılması, kaynakların ayrılması ve kullanımında, hizmetlerin elde edilmesinde kadınlar aleyhine eşitsizliğe neden olmaktadır. Bu çalışmayla 2018-2019 dönemi bahar yarıyılında Trakya Üniversitesi'nin Edirne merkez ilçedeki eğitim birimlerinde öğrenim gören üniversite öğrencilerinin şiddet eğilimleri ve toplumsal cinsiyete ilişkin tutumlarını belirlemek, bunu etkileyen sosyo-demografik değişkenleri ortaya koymak ve çözüm önerilerinde bulunmak amaçlanmıştır. Çalışmamız tanımlayıcı ve kesitsel nitelikte olup, Mart 2019-Haziran 2019 tarihleri arasında Trakya Üniversitesi'nin Edirne İl merkezinde bulunan fakülte, yüksekokul ve meslek yüksekokullarında öğrenim gören 751 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Öğrencilere araştırmacılar tarafından literatürden yararlanılarak geliştirilen 49 soru, Toplumsal Cinsiyet Rolleri Tutum Ölçeği'ne ait 38 soru ve Şiddet Eğilim Ölçeği'ne ait 20 soru olmak üzere toplam 107 sorudan oluşan anket formu uygulanmıştır. Trakya Üniversitesi'nin merkez ilçede eğitim gören öğrencilerin toplumsal cinsiyet tutumu "eşitlikçi", şiddet eğilimleri ise "az" bulunmuştur. Kadın öğrencilerin, Güzel Sanatlar Fakültesi'nde eğitim görenlerin, Güzel Sanatlar Lisesi ve Devlet Konservatuvarı'ndan mezun olanların, il merkezi ve ilçede doğup büyüyenlerin, anne ve babasının öğrenim düzeyi yüksek olanların, anne babası ayrı öğrencilerin, annesi çalışan ya da emekli olanların, ebeveynleri kendileri tanışıp evlenenlerin, bir kardeşi olanların ve ailesinin ortalama aylık geliri yüksek olanların toplumsal cinsiyet tutumları daha eşitlikçi olduğu saptanmıştır (p<0.05). Erkek öğrencilerin, Edirne Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu'nda öğrenim görenlerin ve aile içi şiddete veya herhangi bir zamanda şiddete maruz kalanların şiddet eğilimleri daha fazladır (p<0.05). Öğrencilerinin şiddet eğilimleri ile toplumsal cinsiyet rolleri tutumu arasında negatif yönde zayıf düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuş olup, şiddet eğilimi yüksek olan öğrencilerin toplumsal cinsiyet rolleri tutumunun daha düşük olduğu görülmüştür. Geleceğin birer yetişkini olacak olan üniversite öğrencilerinin toplumsal cinsiyette eşitlikçi bir tutuma sahip olmaları ve şiddet konusunda hassas olup şiddet eğilimlerinin az ya da hiç olmaması toplumun sağlığı için önemli bir konudur. Bu nedenle; toplumsal cinsiyet eşitliği ve şiddet konularında öğrencilerin farkındalığı arttırılmalı ve alanda yapılacak başka çalışmalar ile konunun önemi vurgulanmalıdır. Anahtar kelimeler: Şiddet eğilimi, toplumsal cinsiyet rolleri tutumu, üniversite öğrencisi, Edirne.