Proliferatif vitreoretinopati tedavisinde doğal molekül olan apigenin kullanımının in vitro modelde araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÖZLEM KAYA
Danışman: RÜVEYDE GARİP
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Proliferatif vitreoretinopati subretinal boşluk, retina yüzeyi ve vitreus içine hücre göçü ve proliferasyonu ile karakterizedir. Hücre proliferasyonu ise retinada oluşan hasar, kan-retina bariyerindeki bozulma ve düzenleyici büyüme faktörleri arasındaki etkileşimle ilişkilidir. Bu durum retinanın her iki yüzeyinde membran oluşumuyla sonuçlanan aşırı ve anormal bir yara iyileşmesini temsil eder. Genellikle uzun süren retina dekolmanı ve dekolman cerrahisi sonrasında ortaya çıkar. Şu anda proliferatif vitreoretinopatinin tek tedavisi cerrahidir ve gelişmesini önlemede veya hastalığın tedavisinde etkili bir farmakolojik ajan bulunmamaktadır. Proliferatif vitreoretinopatinin etkili bir şekilde tedavi edilebilmesi için bu hastalığın oluşum sürecinin iyi anlaşılması gereklidir. Apigenin çeşitli bitkilerde bulunan antioksidatif, antiinflamatuar, antimutajenik, antiproliferatif ve antineoplastik özellikleri olan bir flavonoiddir. Transforming growth faktör-β2'nin neden olduğu hücre proliferasyonu ve göçü üzerindeki etkinliği bilinmemektedir. Bu çalışmada, apigenin retina pigment epitel hücre çoğalması ve epitelyal-mezenkimal transformasyon üzerindeki potansiyel etkisi araştırıldı. Bu amaçla hücrelerin canlılık analizi MTT testi ile yapıldı. Kullanılacak uygun dozlar belirlendikten sonra serumdan aç bırakılmış ARPE-19 hücreleri, tek başına 10 ng/ml transforming growth faktör-β2 ile muamele edildi ve 48 saat 1,56 µM apigenin ile tedavi edildi. mRNA ve protein ekspresyonları, sırasıyla RT-qPCR ve Western blot ile değerlendirildi. Apoptoz, hoechst DNA boyama yöntemi ile tespit edildi. Tedavinin hücre göçü üzerindeki etkisi, yara iyileştirme deneyi ile değerlendirildi. Çalışmanın istatiksel analizinde gruplar arasındaki farklılıklar için varyans analizi ve ardından çoklu karşılaştırmalar için de Duncan'ın çoklu karşılaştırma testi kullanıldı. Çalışmamızda, apigenin apoptozu indükleyerek TGF-β2 ile indüklenen retina pigment epitel hücre proliferasyonunu inhibe ettiği gösterildi. Mezenkimal belirteçlerden fibronektin, N-kaderin ve vimentinin mRNA ekspresyonlarının TGF-β2 ile up regüle olduğu, apigenin tedavisiyle ise önemli ölçüde down regüle edildiği ortaya konuldu. Apigenin uygulaması, TGF-β2 tarafından indüklenen transkripsiyon faktörleri Twist, Snail ve ZEB1'in ekspresyonunu down regüle ederek TGF-β2'nin oluşturduğu etkileri önemli ölçüde baskıladı. Ayrıca, apigenin matriks metalloproteinaz 1, 2 ve 7'nin ekspresyonunu önemli ölçüde inhibe ettiği sonucuna varıldı. Western blot ile gösterildiği üzere apigenin tedavisi NF-κB ve α-SMA sinyalini de baskılamıştır. Epitelyal belirteçlerden E-kaderin'in ekspresyonunun ise TGF-β2 ile down regüle edilirken, apigenin ile muamele edildikten sonra ekspresyonunun up regüle edildiği gösterildi. Bu sonuçlar, apigenin, proliferasyonu ve retina pigment epitel hücrelerinin fibroblast benzeri hücrelerine dönüşmesini inhibe edebileceğini göstermektedir. Bu nedenle apigenin, proliferatif vitreoretinopatinin tedavisinde potansiyel bir terapötik değeri olabileceğini düşünmekteyiz.