Trakya illerinde 1., 2., 3. basamak hekimleri arasında zoonotik hastalıkların farkında olma durumlarının ve zoonotik hastalıklara yaklaşımlarının değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, ., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÇİĞDEM CERİT

Danışman: GALİP EKUKLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, Trakya Bölgesi'nde çalışan hekimlerin zoonotik hastalıklara yaklaşımlarını, bildirim sistemini kullanma durumlarını saptamak, yaşanan sorunları tespit etmek amacıyla planlanmış ve gerçekleştirilmiştir. Çalışma kesitsel tipte olup, gerekli izinler alındıktan sonra Trakya illerinde birinci, ikinci, üçüncü, basamak özel veya kamu sağlık kurumlarında çalışan ve araştırmaya katılmaya gönüllü 1002 hekimle, 2013-2017 yılları arasında yürütülmüştür. Araştırmada örneklem seçimi yapılmamış, veriler araştırmacılarca geliştirilmiş anket formlarıyla toplanmıştır. Araştırmaya katılan hekimlerin %37.9'unun aile sağlığı merkezinde,%28.4'ünün devlet hastanesinde, %25.8'inin tıp fakültesi hastanesi, %8'inin özel sağlık sektöründe çalıştığı belirlenmiştir. Araştırmada bir gün içinde hizmet verilen hasta sayısı ortalama 70.3±56.2 (Min.:5-, Ortanca:50, Maks.:450) iken, bir ayda hizmet verilen zoonotik hasta sayısı 4.6±6.1 (Min.:1- Ortanca:2- Maks.:50 dır. 'Zoonoz tanısı koydum' diyen hekimlerin %58.4'ü bildirim yaptığını söylemiştir. Bildirim yapanların %73.2'sinin Sağlık Bakanlığı Ulusal Rehberini kullandığı, yarısının 1. Basamak hekimleri olduğu anlaşılmıştır (p<0.05). Hekimlerin Trakya bölgesinde var olduğunu düşündükleri zoonotik hastalıklar sırayla Brusella, Kırım Kongo Kanamalı Ateşi ve kuduz şüpheli ısırığıdır. Hekimler, zoonotik hastalıklarla mücadelede Hizmet içi ve Halk Eğitimleri ile Hayvan Sağlığı Çalışmalarının Güçlendirilmesi önerisini getirmişlerdir. Araştırmada Trakya bölgesinde hizmet veren birinci basamakta çalışan hekimlerin, diğer basamaklarda çalışan hekimlere göre zoonotik hastalıklara yaklaşımlarında koruyucu hekimlikte daha ön planda oldukları, bildirim sistemini tanıdıkları ve kullandıkları; asistan ve uzman hekimlerin zoonotik hastalara yönelik tedavi edici hizmetlerde daha öncü olduğu görülmüştür. Zoonotik hastalıklara yaklaşımda hekimler, sağlık hiyerarşisinde bulundukları yere uygun davranmaktadırlar.