Selektif REM deprivasyonunun bellek fonksiyonları üzerine etkisinde selektif serotonin reuptake inhibitörü sitalopramın etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, ., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2010

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: NURCAN ARICANLI

Danışman: ÇETİN HAKAN KARADAĞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, selektif REM uyku yoksunluğunun öğrenme ve bellek üzerindeki etkilerini selektif serotonin geri-alım inhibitörü sitalopram'ın nasıl etkilediğinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Çalışmada ağırlıkları 200-300 g olan 60 adet Wistar albino erkek sıçan, herbirinde 12 sıçan bulunan beş gruba ayrıldı: Grup 1'e serum fizyolojik (%0,9 NaCl) verilirken; Grup 2'ye REM uyku yoksunluğu yapılarak serum fizyolojik; Grup 3, 4 ve 5'e ise REM uyku yoksunluğu yapılarak sırasıyla 5, 10 ve 20 mg/kg sitalopram verildi. Çalışmanın 1-13. günleri arasında Grup 1 hariç tüm gruplarda REM uyku yoksunluğu yapıldı. İlaç uygulamaları çalışmanın 8-13. günleri arasında intraperitoneal yolla gerçekleştirildi. Çalışmanın 8-12. günleri arasında sıçanlara günde 4 kez Morris su labirenti (Morris Water Maze) düzeneğinde yüzdürme eğitimi verildi (öğrenme dönemi); 13. günde ise düzenekteki platform çıkarılarak hayvanlara 30 saniye süreyle probe yüzdürmesi (retrieval) yapıldı. REM uyku yoksunluğu çeşitli öğrenme parametrelerinde istatistiksel anlamlı bozulmalar oluşturdu, thigmotaxis'te artış görüldü; bu bozulmalar sitalopram verilen gruplarda oluşmadı ya da daha az gelişti. Sitalopramın etkilerinde doz yanıt ilişkisi bulunamadı. Probe denemelerinde REM uyku yoksunluğunun anlamlı bir bozulmaya yol açmadığı gözlendi. Sonuç olarak REM uykusuzluğunun thigmotaxis'i artırarak öğrenmeyi geciktirdiği ve sitalopramın bu durumu önleyebileceği sonucuna varıldı.