Edirne merkezinde doğum sonrası bakım hizmetlerinin durumu ve aile hekimlerinin yeri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2021
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: FATMA KILIÇ
Danışman: HAMDİ NEZİH DAĞDEVİREN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çalışmanın amacı, Edirne il merkezindeki ASM'lere başvuran kadınların aldıkları lohusa bakımını ve bu bakımın etkinliğini, kaynağını ve aile hekimlerinin bu bakımdaki rolünü tanımlamaktır. Araştırma lohusa bakımı konusunu annelerin ve ASM çalışanlarının gözünden değerlendirmek amacıyla iki basamak halinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın evrenini Edirne il merkezindeki 22 aile sağlığı merkezindeki 53 aile sağlığı birimine 2. ay BCG aşısı için bebeklerini getiren lohusalığı henüz bitmiş, çalışmaya katılmayı kabul eden 125 kadın oluşturmaktadır. Çalışmanın ikinci basamağının evrenini Edirne il merkezinde çalışan 53 aile hekimi ve 53 aile sağlığı çalışanından çalışmaya katılmayı kabul eden 96 kişi oluşturmaktadır. Annelerden alınan veriler araştırmacılar tarafından hazırlanan bir anket (Ek 4) yardımıyla telefon görüşmesi ile araştırmacı tarafından dolduruldu. Anket ile katılımcı annelerin sosyodemografik özellikleri, tıbbi – obstetrik/jinekolojik öykü, annelerin postpartum dönem bilgi düzeyleri ve aldıkları lohusa bakımı araştırıldı. Araştırmanın ikinci basamağında yer alan veriler araştırmacılar tarafından hazırlanan bir anket (Ek 4) yardımıyla yüz yüze görüşme yöntemiyle toplandı. Anket ile katılımcı ASM çalışanlarının sosyodemografik özellikleri ve mesleki öyküleri, ASM işleyişi, doğum sonu bakım konusunda aile sağlığı merkezi işleyişi sorgulanmıştır. Çalışmamızda lohusaların aldığı bakımının içeriğinin parite ve eğitim durumuna göre değişiklik göstermediği görülmüştür. Lohusaların tehlike semptomları olabilecek öksürük, bacak ağrısı, memede ısı artışı ve ağrı ve doğum sonu parlak kırmızı renkte kanama şikâyetlerini hafife aldıkları görülmektedir. Covid-19 pandemisinin görüldüğü bu dönemde öksürük şikâyeti varlığında sağlık kuruluşuna başvuracağını/ danışacağını söyleyen lohusaların 63 75 (%60) kişi olduğu görülmekle birlikte sayısı azdır. Doğum sonu bakımda ağrı, çarpıntı, idrar kaçırma, idrar yaparken ağrı, nefes darlığı şikâyetlerinin lohusalara sorulma oranlarının düşük olduğu görülmüştür. ASM'lerin yaptıkları iş bölümüne bakıldığında RİA takılması hariç genel olarak doğum sonu bakımı ASÇ'lerin tek başına verdiği ya da ASÇ'lerin bu bakımı verdiği ancak gerekli gördüklerinde lohusayı doktora yönlendirdikleri görülmüştür. Çalışmamıza katılan lohusaların aldıkları doğum sonu bakımın kaynaklarının oldukça farklı oldukları görülmektedir. Bu nedenle birinci basamak olan ASM'lerde doğum sonu bakım basamaklarının tümünün yapılmaya çalışılması; başka kurumlarda doğum sonu bakımın yapıldığının varsayılmaması daha uygun olacaktır.