Bipolar bozukluk tanılı hastalarda dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu eş tanısının klinik seyire yansımaları ve işlevselliğe etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYLİN ÇOMUT
Danışman: CENGİZ TUĞLU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bipolar bozukluk kronik, tekrarlayıcı ve yetiyitimine neden olan bir bozukluktur. Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu; dikkatsizlik, hiperaktivite ve dürtüsellik semptomları ile belirli, erken başlangıçlı nörogelişimsel bir bozukluktur. Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu eş tanısına bipolar bozuklukta sık rastlanır. Klinik çalışmalar, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu eş tanısı olan bipolar bozukluk tanılı olgularda daha sık duygudurum atakları, daha erken bipolar bozukluk başlangıç yaşı, daha kötü işlevsellik, daha fazla intihar girişimi ve daha yüksek madde kullanım bozuklukları eş tanısı gibi farklı klinik özellikler gösterdiğini bildirmiştir. Bu araştırmada dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu eş tanısının bipolar bozukluk ile ilgili klinik faktörlere ve bu olguların işlevselliğine etkisini değerlendirmek amaçlanmıştır. Araştırmaya, Ruhsal Bozuklukların Tanısal ve Sayımsal El Kitabı, Beşinci Baskı'ya göre 'Bipolar Bozukluk' tanısı olan en az 3 aydır ötimik olan 108 olgu dahil edilmiş, Ruhsal Bozuklukların Tanısal ve Sayımsal El Kitabı, Beşinci Baskı İçin Yapılandırılmış Klinik Görüşme, Klinisyen Versiyonu uygulanarak eşlik eden dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu ve diğer psikiyatrik bozukluklar açısından değerlendirilmişlerdir. Ruhsal Bozuklukların Tanısal ve Sayımsal El Kitabı, Beşinci Baskı İçin Yapılandırılmış Klinik Görüşme, Klinisyen Versiyonu ve Erişkin Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Kendi Bildirim Ölçeği ile çocukluk çağı semptomlarını sorgulamaya yönelik Wender Utah Derecelendirme Ölçeği uygulanması sonucunda araştırmamızda 24 dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu eş tanılı olgu saptanmıştır. Bipolar bozukluğun remisyonda olduğunun belirlenmesi için Young Mani Derecelendirme Ölçeği ve Hamilton Depresyon Derecelendirme Ölçeği uygulanmıştır. Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu tanısı konulan olgulara semptom şiddetini belirlemek için Erişkin Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Kendi Bildirim Ölçeği kullanılmıştır. Çalışmaya alınan tüm olgulara işlevselliği ölçmek için Dünya Sağlık Örgütü Yetiyitimi Değerlendirme Ölçeği 2.0, 36 maddelik öz bildirim formu uygulanmıştır. Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu, bipolar bozukluğu olan erişkinlerde, daha kötü bir bipolar bozukluk seyri ve diğer psikiyatrik eş tanılı durumların daha fazla olması ile ilişkili, sıklıkla eşlik eden bir durumdur. Bipolar bozukluğa eşlik eden dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunun yükü, ilişkili dikkat ve dürtü kontrolünün bozulmasını, depresyon ve anksiyete yükünün artmasını, işlevselliğin bozulmasını getirmektedir. Sonuçlarımızda gösterildiği gibi, eş zamanlı dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan olgular arasında daha kötü klinik seyir ve işlevselliğin daha kötü etkilenmesi bu popülasyonda dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu semptomlarının kontrolünün gerekliliğini göstermektedir. Ayrıca eşik altı depresif semptomları hedefleyen tedavi arayışlarına gerek olduğu anlaşılmaktadır.