Trakya Üniversitesi Tıp fakültesi'ndeki intörn doktorların kuduz hastalığı ve profilaksisi hakkında bilgi düzeylerinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: MUSTAFA AHMET AKÇALI
Danışman: MUSTAFA BURAK SAYHAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Kuduz (Rabies) en eski olan birkaç zoonotik enfeksiyon hastalığı arasında yer alır. Kuduz halen tüm dünyada ve özellikle ülkemizde ciddiyetini koruyan çok önemli bir sağlık sorunu oluşturmaktadır. Rhabdoviridae ailesinden Lyssavirüs genusundan nörotrop bir RNA virüsü olup dünya üzerinde yılda ortalama 59.000 insanın ölümünden sorumlu akut, ilerleyici viral bir ensefalomyelit nedeni olarak bilinmektedir. Çalışmamızda15.09.2020 - 10.10.2020 tarihleri arasında 2019-2020 eğitim-öğretim yılının birinci döneminde tıp fakültesinde eğitim gören öğrenciler ile yapılmış olup 163 kişi katıldı. Öğrencilerin sosyo-demografik özelliklerinin sorgulandığı ve kuduz hastalığı ve profilaksi bilgilerine yönelik anket kullanılarak yapıldı. Tıp fakültesinde eğitim gören öğrencilerin kuduz hastalığı ve profilaksisi ile ilgili bilgi düzeylerini ölçmek amaçlandı. Öğrencilerin 81'i (%49,69) kadın, 82'si (%50,31) erkek idi. Yaşlarının ortalaması 24,02±1,40 yıl olarak saptandı. Öğrencilerin 85'inin (%52,15) daha önce kuduz proflaksisi ile ilgili eğitim aldığı ve eğitim alan 85 kişinin 81'inin (%96,43) TÜTF hastanesinde, 3'ünün (%3,57) diğer yerlerde eğitim aldığı tespit edildi. Öğrencilerin 33'ünün (%20,25) daha önce bir hayvan tarafından ısırıldığı, 17'sinin (%51,51) kedi, 14'ünün (%42,42) köpek tarafından ısırıldığı saptandı. Bu ısırılan öğrencilerin 18'inin (%54,54) el kol, 11'inin (%33,33) ayak bacak bölgelerinden ısırıldığı tespit edildi. Daha önce bir hayvan tarafından ısırılan öğrencilerin 27'sinin (%81,81) 0-12 saat arasında, 6'sının (%18,18) daha uzun sürede hastaneye başvurduğu tespit edildi. Öğrencilerin kuduz ile ilgili bilgi düzeylerini ölçen sorulara verdikleri yanıtlar incelendiğinde en çok doğru yanıt verilen soruların %95,71 ile 'En önemli bulaş yolu enfekte hayvan ısırığıdır.', %93,87 ile 'Kuduzdan korunmada temel yol, hayvan temasından kaçınmak ve ısırılma, tırmalanma ya da mukozal temas durumlarında aşılanmaktır.' ve %92,64 ile 'Kuduz, insan ve memeli hayvanların çoğunda ensefalit tablosu meydana getiren viral, zoonotik bir hastalıktır.' önergeleri olduğu görüldü. Öğrencilerin kuduz ile ilgili bilgi düzeylerini ölçen sorulara verdikleri yanıtlar incelendiğinde en az doğru yanıt verilen soruların %8,59 ile 'Çocuk ve erişkinler için antibiyotik profilaksi süresi belirgin kirli olmayan yara durumunda 7 gün, kirli yara durumunda 14 gündür. İmmünsupresif hastalar dahil tüm hastalar 7 gün sonra tekrar değerlendirilmelidir.', % 12,88 ile 'Temas öncesi profilakside 0. ve 14. günlerde bir doz olmak üzere toplam iki doz aşı IM uygulanır.' ve %13,5 ile 'Aşı erişkinlerde ve küçük çocuklarda uyluğun anterolateral bölgesine kas içine uygulanır.' önergeleri olduğu tespit edildi. Öğrencilerin toplam doğru yanıtları ile bilgi düzeyleri incelendiğinde, kuduzun bildiriminin yasal zorunluluk olmasını bilenlerin istatistiksel olarak anlamlı ve daha yüksek doğru yanıt verdiği saptandı. Öğrencilerin bilgi düzeyleri ile cinsiyetleri, evcil hayvan sahibi olmaları, kuduz proflaksi eğitimi almaları, daha önce kuduz aşısı olma durumları ve daha önce bir hayvan tarafından ısırılma durumları ile arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmadı. Sonuç olarak öğrencilerin kuduz hastalığı ile ilgili yeterli seviyede olmadığı görülmüş olup bu konu ile ilgili eğitimlerin daha sık yapılması gerektiğini düşünmekteyiz. Ayrıca öğrencilerin hastalıklar ile ilgili kılavuzları yakından takip etmelerini de sağlamak gerekmektedir. Anahtar Kelimeler: Kuduz, Aşı, Acil Servis.