Edirne il merkezindeki 18 yaş ve üzeri hipertansiyon hastalarının sağlık kuruluşu tercihleri ve tercih nedenleri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HİLAL BARAN
Danışman: ÖNDER SEZER
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmada Edirne il merkezinde herhangi bir nedenle aile sağlığı merkezine başvuran hipertansiyon hastalarının tedavi izlemlerinde sağlık kuruluşu tercihi ve bu tercihi etkileyen nedenlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırmanın kapsamında 330 kişiden veri toplanmıştır. Araştırmaya 18 yaş üzeri, araştırmaya katılmaya gönüllülük gösteren, Edirne il merkezindeki aile sağlığı merkezlerine kayıtlı, hipertansiyon hastası olan bireyler dahil edilmiştir. Psikiyatrik hastalığı olanlar ve iletişimi engelleyecek problemi olanlar hariç bırakılmıştır. Katılımcılara verilen anket formunda sosyodemografik bilgilere yönelik 7 soru ile sağlık kuruluşu tercihleri ve tercih nedenlerine yönelik 32 soru yer almaktadır. SPSS 19 (Statistical Package for the Social Sciences version 19, seri no:10240642) istatistik programı kullanılarak veriler analiz edilmiştir. Katılımcılardan 170'i (%51,05) kadın, 163'ü (%48,95) ise erkektir ve yaş ortalaması 53,33±17,35 yıl olarak saptanmıştır. Katılımcıların eğitim düzeylerinin 81'i (%24,32) ilkokul ve altı, 36'sının (%10,81) ortaokul, 82'sinin (%24,62) lise, 134'ünün (%40,24) üniversite ve üzeri olduğu tespit edilmiştir. Sigara içenlerin oranı %32,43'dir. Egzersiz yapmayanların oranı ise %70,27'dir. Çalışmaya katılanların %49,55'nin devlet hastanesinde, %22,82'si üniversite hastanesinde, %21,92'si özel hastanede ve %5,71'nin aile sağlığı merkezinde tanı aldığı saptanmıştır. Hipertansiyon takibini nerede yaptırdıklarına yönelik soruda katılımcıların %37,54'nün devlet hastanesinde, %24,02'nin özel hastanede, %22,52'nin üniversite hastanesinde, %14,11'nin aile sağlığı merkezinde takip olduğu belirlenmiştir. Çalışmamızda hipertansiyon takibini aile sağlığı merkezinde yaptıran hastaların daha yaşlı ve lise ve altı öğrenim durumuna, özel hastanede ve üniversitede takip olan hastaların ise daha genç ve yüksek lisans ve üstü öğrenim durumuna sahip olduğu saptanmıştır. Aile hekimine başvurunun en yüksek oranı %88,59 ile tansiyon ilaçlarını reçete ettirmektir. Aile hekimine başvurunun en az olduğu durum ise %12,01 ile rapor çıkartmaktır. Katılımcıların hipertansiyonla ilgili aile hekimlerinden beklentileri incelendiğinde, en çok 302 katılımcı (%90,69) "Hekimlerinden ilaçlarının yazılmasını beklediklerini" belirtmiştir. Çalışma neticesinde hastaların takiplerinin her aşamasında farklı sağlık kuruluşlarını tercih etmekte oldukları tespit edilmiştir. Hastaların daha detaylı tetkik, kronik hastalık yönetimi ve rapor çıkarma gibi işlemler için ikinci veya üçüncü basamak sağlık kuruluşlarını seçmeleri, bu merkezlerin daha kapsamlı ekipman ve laboratuvar desteği sunduğu gerçeğine işaret etmektedir. Özetle gelişmiş kaynaklarla donatılmış birinci basamak sağlık hizmetleri, hipertansiyon hastalarının ihtiyaçlarına daha hızlı ve etkin bir çözüm sunabilir. Birinci basamak hizmetlerinin güçlendirilmesi, ikinci ve üçüncü basamakların hasta yükünü hafifletirken, kronik hastalık yönetiminde daha tutarlı ve uzun vadeli çözümler sağlayacaktır. Anahtar Kelimeler: hipertansiyon, hasta tercihi, sağlık kuruluşları, Aile Hekimliği