Kronik karaciğer parankim hastalarında minimal hepatik ensefalopati ve karaciğer kırılganlık indeksinin yaşam kalitesine etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÖRKEM KARADAĞ
Danışman: HASAN CELALETTİN ÜMİT
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Sirozun yaşam kalitesini ciddi şekilde etkileyen komplikasyonlarından biri de hepatik ensefalopatidir. En hafif formunda bile, hepatik ensefalopati sağlıkla ilişkili yaşam kalitesini düşürür ve aşikâr hepatik ensefalopati için bir risk faktörüdür. Kırılganlık yaşlanma ile birlikte vücuttaki organların ve sistemlerin mevcut görevlerini tam olarak yerine getirememesi nedeniyle yetersiz kalması, günlük rutin aktiviteler ve stres kaynaklarına karşı vermeleri gereken yanıtta ve tepkilerde noksanlık sonucu fizyolojik kabul edilmeyen sonuçların ortaya çıkmasına yatkınlık olarak değerlendirilen bir sendromdur. Bu araştırmada kronik karaciğer parankim hastalarında minimal hepatik ensefalopati varlığının ve Karaciğer Kırılganlık İndeksi'nin yaşam kalitesine etkisini ortaya koymaya çalıştık Çalışmamıza Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Gastroenteroloji Bilim Dalı Polikliniği'nde takip edilen, karaciğer sirozu tanılı 76 hasta dahil edildi. Karaciğer sirozu tanısı klinik, radyolojik, laboratuvar ve/veya histopatolojik kriterlerle konuldu. Hastaların kırılganlık testi değerlendirmesi için Karaciğer Kırılganlık İndeksi kullanıldı. Aşikâr hepatik ensefalopati klinik olarak ekarte edilen hastalara minimal hepatik ensefalopati değerlendirmesi amacıyla İz Sürme Testi Form-A ve Form-B uygulandı. Hastaların yaşam kalitesinin değerlendirilmesinde ''Karaciğer Hastalığı Yaşam Kalitesi Ölçeği 1.0'' kullanıldı. İstatistiksel analizde gruplar arasında sürekli değişkenlerin karşılaştırılmasında Student t testi, ANOVA, Mann Whitney U testi, Kruskal wallis testi, kategorik değişkenlerin karşılaştırılmasında Chi Square testi, Fischer Exact testi uygulandı. Sağkalım analizleri için Kaplan Meier sağkalım analizi yöntemi kullanıldı. Çalışmamızda Minimal hepatik ensefalopati saptanan hastalarda yaşam kalitesi %67,19, saptanmayan hastalar da ise %81 saptandı. Minimal hepatik ensefalopati varlığının hastaların yaşam kalitesini azalttığı görüldü. Yaşam kalitesi sağlam hastalarda %81,91, hafif-kırılgan hastalarda %75,84, kırılgan hastalarda %61,37 saptandı. Kırılganlık düzeyinin artmasının hastaların yaşam kalitesini azalttığı görüldü. Minimal hepatik ensefalopati varlığının siroz hastalarında kırılganlığı arttırdığı görüldü. Yaşam kalitesi yüksek olan hastaların ortalama sağkalım düzeyi 76,43±2,37 hafta, düşük olan hastaların 60,26±4,8 hafta saptandı. Yaşam kalitesi düşük olan hastalarda mortalitenin daha fazla olduğu gösterildi. Karaciğer kırılganlık indeksine göre sağlam hastalarda sağkalım %100, hafif-kırılgan hastalarda %76,1, kırılgan hastalarda ise %56,3 saptandı. Kırılganlık düzeyindeki artışın mortaliteyi arttırdığı görüldü. Minimal hepatik ensefalopati varlığının mortaliteyi arttırdığı gösterildi. Sonuç olarak; minimal hepatik ensefalopati ve kırılganlık kronik karaciğer parankim hastalarında yaşam kalitesini düşürmektedir.