Edirne Merkez ilçede yataklı tedavi kurumlarında çalışan hekim ve hemşirelere yönelik şiddetin boyutu ve nedenleri Edirne/2013


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, ., Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYŞE ÇUVADAR

Danışman: GALİP EKUKLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Sağlık kurumlarında şiddet, bütün dünyada küresel bir sorun olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu nedenle son zamanlarda giderek artan bir biçimde ilgi odağı haline gelmiş, konuyla ilgili birçok çalışma yapılmış ve çeşitli politikalar geliştirilmiştir. Sağlık kurumunda şiddet kavramı; bir veya birden fazla sağlık çalışanı, hasta/hasta yakını veya başka şahıslar ile diğer sağlık çalışanları arasında meydana gelen ve fiziksel veya ruhsal olumsuz sonuç yaratan davranışlar olarak tanımlanabilir. Araştırmanın evreni Edirne Merkez İlçedeki Trakya Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi, Edirne Devlet Hastanesi ve bir Özel Hastanede çalışmakta olan 686'sı hekim ve 690'ı hemşire ve ebe olmak üzere toplam 1339 kişiden oluşmaktadır. Araştırmada çok aşamalı tabakalı örnekleme tekniği kullanılarak evren kurumlar, meslekler ve unvanlar alt gruplarına göre 9 tabakaya ayrılmış, katılımcılar her tabakadan basit rastgele örnekleme ile belirlenmiştir. Örnekleme işleminde DSÖ'nün evren oranının bilinmediği durumlarda önerdiği örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Bu bilgiler ışığında yapılan hesaplamada örnek büyüklüğü 431 olarak bulunmuştur (431/1339= Evrenin % 32.5'i). Veriler literatür taramasına dayanılarak oluşturulan 55 soruluk bilgi toplama formu ile toplanmıştır. Araştırmaya katılan sağlık çalışanlarının 2/3'ü kadındır. Yaklaşık %70'i 20-40 yaşları arasındadır. Katılımcıların yaklaşık % 80'i lisans ve üstü eğitime sahip bireylerdir. Araştırmaya katılan sağlık çalışanlarının % 73.8'i çalışma yaşamlarının herhangi bir 68 döneminde şiddete uğramıştır ve bu oran kurumlar arasında önemli farklılıklar göstermemektedir. En çok şiddete uğrayan meslek grubu % 85 ile hemşirelerdir. Profesör ve doçentlerin şiddete uğrama oranları öteki çalışanlara göre önemli ölçüde düşük, hemşirelerin şiddete uğrama oranları öteki sağlık çalışanlarına oranla önemli bir biçimde yüksektir. Sağlık çalışanları en çok % 78.3 sözel şiddete uğramaktadır. Yaşanılan şiddet en çok % 44.3 ile hasta yakınları tarafından uygulanmaktadır. Araştırmada genel olarak şiddeti etkileyen faktörler; çalışanların yaşı, cinsiyeti, mesleği, eğitim durumu, medeni durumu, çalışma süresi, çalışılan klinik ve çalışma koşulları olarak saptanmıştır. Sağlık kuruluşlarında güvenlik önlemleri artırılmalı ve günlük bakılan hasta sayısı sınırlandırılmalı, yasal koruyuculuğu sağlayacak düzenlemeler olmalı, yazılı ve görsel medyada sağlık çalışanlarını kötüleyen ve şiddeti teşvik eden yayınlar engellenmelidir. Anahtar kelimeler: Şiddet, sağlıkta şiddet, sağlık çalışanı, fiziksel şiddet, sözel şiddet, hasta ve hasta yakını.