AML-12 hücre hattında karmustin hepatotoksisitesi üzerine phyllanthus amarus'un in-vitro etkilerinin araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, TEMEL ECZACILIK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜL ECEM ŞİMŞEK
Danışman: ÇAĞATAY OLTULU
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Giriş ve Amaç: Karmustin, glioma, glioblastoma multiform, medulloblastoma, astrositom, multipl miyelom, Hodgkin ve Hodgkin dışı lenfomanın tedavisinde kullanılan antineoplastik bir ajandır. Karmustin ile tedavi esnasında, serum transaminazlarında geçici yükselme, hepatotoksisite ve hastaların %5-20'sinde hepatik veno-tıkayıcı hastalık görülebilmektedir. Karmustin ile birlikte hepatoprotektif etkiye sahip olduğu bilinen P. amarus'un kullanılması ile sitotoksisitenin azaltılması amaçlanmaktadır. Gereç ve Yöntemler: Çalışmamız alpha mouse liver 12 hücre hattında Kontrol, Karmustin, PA, Karmustin+PA olacak şekilde dört grup olarak planlanmıştır. Hücre hatlarına uygulanacak madde konsantrasyonları 3-(4,5-dimetiliazol-2-yl)-2,5 difenil tetrozolyum bromid yöntemi ile belirlenmiştir. Oksidatif stresi belirlemek amacıyla süperoksid dismutaz, katalaz ve glutatyon enzim ekspresyon düzeyleri Gerçek Zamanlı PZR ile ölçülmüştür. Karmustin'in neden olduğu hepatotoksisite ve P. amarus'un bu hasar üzerindeki etkilerinde apoptoz yolaklarının rolünü değerlendirmek amacıyla Gerçek Zamanlı PZR analizi ile kaspaz-3, kazpaz-9, apoptotik proteaz aktive edici faktör-1, Bax, B-cell lymphoma-2, p53, ikincil mitokondri kaynaklı aktivatör/Düşük pI ile doğrudan IAP bağlayıcı protein, apopitoz proteaz aktive edici faktör-1, Topoizomeraz 1 ve Topoizomeraz 2 gen ekspresyonları incelenmiştir. Bulgular: Kontrole kıyasla Karmustin grubunda, süperoksid dismutaz (p<0,0001), katalaz (p<0,0001) ve glutatyon (p<0,0001) düzeylerinin artması antioksidan savunma sistemlerinin devreye girdiğini gösterdi. Apoptotik preoteaz aktive eden faktör-1 (p<0,0001) ve Bax (p<0,0001) ekspresyonun artması içsel yolaktan, Kaspaz-3'ün artması buna kaspaz-9'un eşlik etmemesi içsel yolaktan da apoptozun tetiklendiğini gösterdi. PA grubunda p53 artışı (p<0,0001) deoksiribonükleik asit hasarının bir göstergesi iken, Topoizomeraz 1 (p<0,0001) ve Topoizomeraz 2 (p<0,0001) artışları bu hasarın giderilmesinde rol oynarken, Bax (p<0,0001), apoptotik preoteaz aktive eden faktör-1 (p<0,0001) ve ikincil mitokontri kaynaklı aktivatör/ Düşük pl ile doğrudan IAP Bağlayıcı Protein (p<0,0001) artışı apoptozun tetiklendiğini göstermekle birlikte kaspaz-9 ve kazpaz-3 aktivasyonu gerçekleşmemiştir. Bu da bize P. amarus'un kısmen koruyucu etkisini ortaya koydu. Karmustin+PA grubunda glutatyon (p<0,0001) ve katalaz (p<0,0001) seviyelerindeki artış antioksidan sistemin aktive olduğunu, Topoizomeraz 1 (p<0,0001) mRNA seviyesinde artış olması deoksiribonükleik asit üzerindeki stresin sonucu olabilir. İkincil mitokontri kaynaklı aktivatör/ Düşük pl ile doğrudan IAP Bağlayıcı Protein (p<0,05), BAX (p<0,0001), kaspaz-3 (p<0,0001) artış ile B-cell lymphoma-2'deki (p<0,001) azalma hücrelerin içsel yolaktan apoptoza gittiği şeklinde yorumlanabilir. Sonuç: P. amarus'un karmustinin neden olduğu hepatotoksisitede kısmen koruyucu etkiye sahiptir. Ancak P. amarus ile ilgili farklı doz ve uygulama süreleri ile ilgili çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır. Anahtar kelimeler: Apoptoz, hepatotoksik, karmustin, oksidatif stres, P. amarus Destekleyen Kurum: Bu çalışma, Trakya Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi tarafından desteklenmiştir. Proje No: TÜBAP-2022/03.