Dişi ve erkek ratlar arasındaki cinsiyet farkının radyoterapiye bağlı akut akciğer toksisitesi üzerine etkisinin polimeraz zincir reaksiyonu ve immünohistokimyasal yöntemlerle araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2011
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BURCU ÜREGEN BİLAL
Danışman: RUŞEN COŞAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Radyasyona bağlı akciğer hasarı, toraks ve etrafındaki tümörler için sık gözlenen önemli bir yan etkidir. Radyoterapiden 4-12 hafta sonra birbirini takip eden iki klinik tablo olarak ortaya çıkar : pnömoni ve fibrozis. Sessiz gidişli olabileceği gibi bazı hastalarda öksürük, dispne, ateş ve göğüs ağrısı görülebilir.Çalışmamızda ratlarda radyoterapiye bağlı akut akciğer toksisitesi üzerine cinsiyet farkının etkisinin olup olmadığının değerlendirmesi amaçlandı. Denekler kontrol erkek, kontrol dişi, radyoterapi erkek ve radyoterapi dişi olarak gruplandırıldı. Radyoterapi gruplarındaki ratların akciğerlerine tek fraksiyonda 10 Gy radyoterapi uygulandı. Kontrol gruplarına radyoterapi uygulanmadı.Benzer koşullarda 6 hafta izlenen rat gruplarından alınan kan ve akciğer doku örneklerinde DNA izolasyonu sonrası; K-ras, H-ras protoonkogenleri ve p53 tümör süpresör geni incelendi. Doku ve kan örneklerinin genetik olarak değerlendirilmelerinde, kontrol ve radyoterapi uygulanan gruplar arasında ve ayrıca erkek ve dişi radyoterapi grupları arasında farklılık bulunamadı.Histopatolojik olarak pnömoni ve vaskülit gelişimi değerlendirildi. Pnömoni gelişimi açısından erkek kontrol ve radyoterapi grubu için p=0.004 (istatistiksel anlamlı), dişi kontrol ve radyoterapi grubu için p=0.012 (istatistiksel anlamlı) saptandı. Vaskülit gelişimi açısından erkek kontrol ve radyoterapi grubu için p=0.009 (istatistiksel anlamlı), dişi kontrol ve radyoterapi grubu için p=0.008 (istatistiksel anlamlı) saptandı. Ancak erkek ve dişi cinsiyette radyoterapi grupları arasında pnömoni ve vaskülit gelişimi açısından istatistiksel anlamlılık saptanmadı. Pnömoni gelişimi açısından erkek ve dişi radyoterapi gruplarının karşılaştırılması sonucu p=0.661 (istatistiksel anlamlı değil) ve vaskülit gelişimi açısından erkek ve dişi radyoterapi gruplarının karşılaştırılması sonucu p=0.615 (istatistiksel anlamlı değil) saptandı.Çalışmamızda cinsiyet farklılığının radyoterapiye bağlı akut akciğer toksisitesinde etkisinin olmadığı saptandı. Bu konuda yeni çalışmaların yapılması gerekliliği sonucuna varıldı.Anahtar kelimeler: Radyoterapiye bağlı akut akciğer toksisitesi, pnömoni, vaskülit, fibrozis, protoonkogen, tümör baskılayıcı gen