Ankilozan spondilitli hastalarda yorgunluğun alt ekstremite kas gücü ve enduransı, kor enduransı, uyku kalitesi, kardiyopulmoner kapasite ile ilişkisi ve sağlıklı bireyler ile karşılaştırılması


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, FİZİKSEL TIP VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SEMİHA ÖZTÜRK YILDIZ

Danışman: NURETTİN TAŞTEKİN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Ankilozan spondilit, ön planda aksiyel iskeleti etkileyen, tipik olarak inflamatuar bel ağrısıyla seyreden, yapısal bozukluklara ve yaşam kalitesinin azalmasına yol açan inflamatuar bir hastalıktır. Yorgunluk, ankilozan spondilitli hastalarda ağrı ve sertlikten sonra en sık karşılaşılan semptomdur. Bu çalışmada, ankilozan spondilitli hastalarda yorgunluğun kor enduransı, alt ekstremite kas gücü ve enduransı, uyku kalitesi, kardiyopulmoner kapasite ile ilişkisini değerlendirmeyi ve sağlıklı kontrol grubu ile karşılaştırmayı amaçladık. Çalışmamıza, Uluslararası Spondiloartrit Değerlendirme Cemiyeti kriterlerine göre ankilozan spondilit tanısı almış 42 erkek hasta ve 49 sağlıklı erkek dahil edildi. Hastaların sosyodemografik verileri kaydedildi. Ankilozan spondilit grubuna, hastalık aktivitesi ve yaşam kalitesini değerlendirmek için Bath Ankilozan Spondilit Hastalık Aktivite İndeksi ve Ankilozan Spondilit Yaşam Kalitesi Ölçeği uygulandı. Tüm katılımcılara, yorgunluğu değerlendirmek için Yorgunluk Şiddet Skalası, alt ekstremite kas gücünü değerlendirmek için izokinetik test, gövde dayanıklılığını değerlendirmek için McGill kor endurans testi, uyku kalitesini değerlendirmek için Pittsburgh Uyku Kalite İndeksi, kardiyopulmoner kapasiteyi değerlendirmek için solunum fonksiyon testi ve altı dakika yürüme testi uygulandı. Elde edilen veriler gruplar arasında karşılaştırıldı. Yaş dağılımı ve vücut kitle indeksi gruplar arası benzerdi. Ankilozan spondilit ve kontrol grubu arasında, yorgunluk şiddet skalası, izokinetik değerlendirme, kor endurans testi, solunum fonksiyon testi ve altı dakika yürüme testi anlamlı farklılık gösterdi (p<0,05). Ankilozan spondilit grubunda ise yorgunluk ile hastalık aktivitesinin, yaşam kalitesinin ve uyku kalitesinin ilişkili olduğu saptandı (p<0,05). Yorgunluğun multifaktöriyel bir semptom olduğu göz önünde bulundurularak, geniş serilerin katılımı ile yapılacak kapsamlı çalışmalar, ankilozan spondilitli hastalarda yorgunluk semptomunu daha iyi anlamayı ve buna yönelik tedavi yöntemlerinin belirlenmesini sağlayabilecektir.