Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi yoğun bakım ünitesinde yatan septik şok gelişen hastalarda kan ve kan ürünleri kullanımın hasta ve maliyet üzerine etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, CERRAHİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ÖZGE AKBAŞ
Danışman: DİLEK MEMİŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çalışmamızda yoğun bakım ünitemizde septik şok tanısı almış 'Surviving Sepsis Campaign 2013' rehberine göre kan ve kan ürünü verilen hastalar ile verilmeyen hastalarda mekanik ventilatörde kalış süresi, yoğun bakım ünitesinde kalış sürelerini, mortalite ve maliyeti karşılaştırmayı amaçladık. Yoğun bakım ünitesine yatırılan hastalarda, yattığı süre boyunca hastaların akut fizyolojik ve kronik sağlık değerlendirme skoru II (APACHE II), sepsise bağlı organ yetmezliği değerlendirme verilerinin (SOFA skoru), hemodinamik parametreler, santral venöz basınç ölçümleri, biyokimya tetkikleri (karaciğer enzimleri, üre, kreatin), hemotolojik parametreler (hemoglobin, hemotokrit, trombosit, aktivite ve lokosit),uluslararası normal oran, kan gazı değerleri (Ph, PO2, PCO2, SPO2, BE) kaydedildi. Sedasyon, vazopresor ve inotrop ajan ihtiyacı olan hastalar kaydedildi. Hastaların yoğun bakım ünitesinde kaldığı süre boyunca mekanik ventilatörde kaldığı süre, mortalite ve maliyet kaydedildi. Çalışmamız, 01/08/2011–31/01/2013 tarihleri arasında, Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı, Yoğun Bakım Bilim Dalı bünyesindeki Cerrahi Yoğun Bakım ve Reanimasyon Yoğun Bakım'ında 24 saatten uzun süre tedavi gören 313 septik şok tanısı almış hastaları içeren prospektif bir çalışmadır.Hastalar 'The Surviving Sepsis Campaign 2013' rehbere göre kan ve kan ürünü replasmanı yapılanlar (n=83) ve yapılmayanlar (n=230) olarak iki gruba ayrıldı. Hemodinamik ve biyokimyasal değerler arasında iki grup arasında anlamlı bir fark saptanmamış olup; APACHE değerleri (28,64±10,81 ile 18,42±5,65 p<0,001), SOFA skorları (12,29±4,02 ile ,6,62±2,53 p<0,001) transfüzyon yapılan grupta daha yüksek değerler saptanmıştır, kan gazı değerlerinden BE değerleri transfüzyon yapılmayan grupta anlamlı yüksek saptanmıştır (2,4±4,1 ile -4,6±5,6 p<0,01). Her iki grup arasında karşılaştırılan santral venöz oksijen saturasyon değerleri (% 78,02 ±7,51 ile % 63,25±7,41 p< 0,001), hemoglobin değerleri (12,01 ± 1,54 gr/dl ile 8,04 ± 0,88 gr/dl p=0,01), hemotokrit değerleri (% 35 ±5 ile % 24,9 ±3,21 p<0,001), trombosit değerleri (268439,1×10 ±90778,8 mm3/UL ile 231487,9×10 ±141556,97 mm3/UL p<0,001), Aktivite değerleri (%80,99±7,75 ile %63,89±13,56 p<0,0001) transfüzyon yapılmayan grupta daha yüksek saptanmıştır. Her iki grupta karşılaştırılan uluslararası normal oran (1,14±0,18 ile 1,19±0,68 p<0,001), sedasyona ihtiyaç duyan hasta sayısı (% 81,6 ile % 64,9 p<0.0001) transfüzyon yapılan grupta daha yüksek saptanmıştır. Her iki grupta da vazopresor ve inotrop ihtiyacı olan hasta sayısı benzerdir. Her iki grupta karşılaştırılan mekanik ventilatörde kalış süreleri (16,78±12,55 gün ile 10,43±11,13 gün p<0,05), yoğun bakım ünitesinde kalış süreleri (18,21 ± 7,49 gün ile 28,72 ± 7,88 gün p<0,001), mortalite sayısı (%74,69 ile %61,73 p<0,0001) transfüzyon yapılan grupta daha yüksek değerler saptanmıştır. Her iki grupta karşılaştırılan kan ürünü maliyet (219,27 ±137,55 TL ile 0 p <0,01) ve yoğun bakım total maliyet karşılaştırıldığında (25700,13 ±18976,25 TL ile 12100,26 ±11147,62 TL p<0,0001) transfüzyon yapılan grupta daha yüksek değerler saptanmıştır. Transfüzyon yapılan hastalarda, sedasyon ihtiyacı, APACHE II, SOFA skorları, yoğun bakımda kalış, mekanik ventilatörde kalış süresi, mortalite ve maliyet artmaktadır. Transfüzyonun; risk ve yararları düşünülerek endikasyanu hasta bazında belirlenmelidir.