Modern Türk Sosyal Güvenlik Sisteminin kuruluşu: Askeri Tekaüt Sandığı (1866)
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, ÇALIŞMA EKONOMİSİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CAN KURUM
Danışman: MURAT ÇİFTÇİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Sanayi inkılabı ertesinde, iş piyasalarında ve toplum yapısında o döneme kadar görülmedik değişimler yaşanmıştır. Proleterya olarak tanımlanan ve yaşamını devam ettirebilecek düzeyde gelir düzeyine sahip kitlelerle şekillenen sanayi toplumuna geçiş söz konusu olmuştur. Bu yapı, 19. yüzyıl boyunca sanayi inkılabının etkisini yoğun olarak hisseden Avrupa ülkelerinde, çeşitli tepkilerin oluşumunu da beraberinde getirmiştir. Bu kapsamda 1830, 1848 ayaklanmaları ve 1871 Paris komünü ile iktidarların temelden sarsıldığı bir kompozisyonla karşılaşılmıştır. Sanayi inkılabının etkisinin mevcut ekonomik sistemi hammadde tedarikçisine dönüştürdüğü ve tüketim toplumuna evrilmeye yol açtığı Tanzimat sonrası Osmanlı'daki yapıyı reddetmek ya da farklı ekonomik şartlara sahip Avrupa'yla örtüştürme eğilimi son derece anlamsız olacaktır. Osmanlı İmparatorluğu'nde Avrupa'daki gibi bir sanayileşme süreci izlenememiştir. Ancak bu farklılık, günümüz Türkiye'sine miras bırakamayacağı anlamına gelmemektedir. Bu kapsamda modern sosyal sigortaların kuruluşunda milat olarak alınan Bismarck Almanyasındaki uygulamalardan çeyrek asır öncesinde 1859 Askeri Tekaüt Nizamnamesi ve 1866 Askeri Tekaüt Sandığı Nizamnameleri ile ülkemizdeki modern sosyal sigorta sisteminin kökenlerine erişilebilmektedir. Günümüz kanunları ile mukayesede, uzun vadeli sigorta kolları açısından Askeri Tekaüt Kanunu ve Askeri Tekaüt Sandığı Nizamnameleri'nin çoğu açıdan birebir örtüştüğü sonucuna varılmaktadır. Bu da, ulusal literatürde sosyal sigorta sistemimizin kökenlerini Bismarck Almanyasında arama eğiliminin yanılgısını göstermekte olup, kökenleri kendi köklü tarihimizden de aramayı ihmal etmememiz gereğini de gerektirmektedir. Anahtar Sözcükler: Sosyal Sigorta, Uzun Vadeli Sigorta Kolları, Emeklilik,Sosyal Güvenlik, Askeri Tekaüt Sandığı, Bismarck.