Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu tanılı çocuklarda ve ebeveynlerinde otizm spektrumuna ilişkin bulguların incelenmesi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, ÇOCUK RUH SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ESRA OKYAR

Danışman: IŞIK GÖRKER

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çalışmamızda polikliniğimizde Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) tanısı ile izlenen çocuklarda ve ebeveynlerinde otizm belirtileri incelenmiştir. Araştırma grubu olarak polikliniğimizde DEHB tanısıyla takip edilen ve kronik hastalığı bulunmayan 6-15 yaş aralığındaki 66 olgu ve ebeveynleri ile kontrol grubu olarak tıbbi ve psikiyatrik hastalığı olmayan, yaş ve cinsiyet açısından benzer 33 olgu ve ebeveynleri dahil edildi. Çalışmaya alınan araştırma ve kontrol grubu olgularına sosyodemografik veri formu, Çocuk ve Ergenlerde Davranım Bozuklukları İçin DSM-IV'e Dayalı Tarama ve Değerlendirme Ölçeği ve Otizm Davranış Kontrol Listesi (ODKL) uygulandı. Olguların anne ve babalarına Erişkin DEHB Ölçeği, Wender Utah Derecelendirme Ölçeği (WUDÖ) ve Otizm Anketi (OA) uygulandı. DEHB'li olgularda ODKL toplam ve alt ölçek puanları kontrol grubuna göre anlamlı olarak yüksek saptandı. DEHB grubunda erkek cinsiyette ve karşıt olma karşı gelme bozukluğu varlığında, ODKL toplam puanı daha yüksekti. Gebelikte sigara maruziyeti, doğumda komplikasyon ve doğum sonrası sorun olmasının daha yüksek ODKL puanı ile ilişkili olduğu saptandı. DEHB'li olguların anne ve babalarında WUDÖ ve Erişkin DEHB Ölçeği puanları kontrol grubu ebeveynlerinden daha fazlaydı. OA alt ölçek ve toplam puanları arasında DEHB grubu ile kontrol grubu anne ve babaları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark saptanmadı. Maternal ve paternal WUDÖ ve Erişkin DEHB ölçeği toplam puanları ile ODKL puanları arasında anlamlı korelasyon gözlendi. Maternal ve paternal OA puanları ile ODKL arasında korelasyon saptanmadı. Çalışmamız sonucunda polikliniğe başvuran DEHB tanılı çocuklarda DEHB tanısı olmayan kontrol grubuna kıyasla daha fazla otizm belirtisi olduğu bulunmuştur. DEHB tanılı çocukların ebeveynlerinde daha fazla DEHB belirtisi saptanırken, otizm belirtileri açısından kontrol grubu ebeveynlerinden farklılık göstermedikleri saptanmıştır. Anahtar kelimeler: dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu, otizm, otizm belirtisi, ebeveyn, çocuk