Hafif, orta evre primer hipertansiyonlu hastalarda tuz kısıtlamasının kan basıncı, aterojenisite ve nefron fonksiyonuna etkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2010
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEREN ÖZGEN
Danışman: SEDAT ÜSTÜNDAĞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Diyet sodyum içeriğinin azaltılmasının kardiyo-vasküler morbi-mortalite üzerindeki etkileri ile ilgili çelişkili sonuçlar bildirilmiştir. Çalışmamızda 20 sağlıklı birey ve 21 primer hipertansiyon hastasında diyet sodyum alımının kan basıncına etkisi ve hipertansiyonlularda diyet sodyumunun 2.3 gr/gün'e getirilmesinin erken sistemik-renal vasküler hasar göstergelerine etkisinin araştırılması amaçlandı.Yaş, cinsiyet dağılımı, alkol ve sigara kullanım oranı sağlıklı kontrol grubuna benzer olan, açık hedef organ hasarı gelişmemiş, bilinen hipertansiyon süresi 33.3 ay olan hafif-orta dereceli hipertansiyonlulardan oluşan hastalarımızda, sağlıklı kontrol grubuna göre idrar albumin atılımı (p=0.00005), idrar protein atılımı (p=0.00005), yüksek duyarlı C-reaktif protein (p=0.001), tümör nekroze edici faktör-? (p<0.00001), P-selektin (p=0.01), E-selektin (p=0.0004), vasküler adezyon molekülü-1 (p<0.00001) ve hücre içi adezyon molekülü-1 (p=0.0004) düzeylerindeki anlamlı yükseklikle belirgin sistemik-renal vasküler etkilenme geliştiği gözlendi. Sağlıklı ve hipertansiyonlu grubun verileri bir arada değerlendirildiğinde, idrar sodyum atılımı ile sistolik kan basıncı (r=0.357, p=0.022) arasında anlamlı, ortalama arter basıncı (r=0.309, p=0.050) arasında anlamlılık sınırında, ayrıca serum sodyum değeri ile sistolik kan basıncı (r=0.272, p=0.086) arasında anlamlılık sınırında pozitif doğrusal ilişki saptandı. Hipertansiyonlularda diyet sodyum kısıtlamasının doksanıncı gününde ortalama arter basıncı (p<0.00001), sistolik kan basıncı (p<0.00001) ve diyastolik kan basıncı değerleri (p<0.00001) anlamlı şekilde düştü. Hastaların % 43'ünde kan basıncı değerleri 140/90 mmHg altına geriledi. Kan basıncı değerlerindeki düşmenin yanı sıra tuz kısıtlı diyetin sonunda idrar albumin atılımı (p=0.00007), idrar protein atılımı (p= 0.006), tümör nekroze edici faktör-? (p<0.00001), P-selektin (p<0.00001), E-selektin (p<0.00001), vasküler adezyon molekülü-1 (p<0.00001) ve hücre içi adezyon molekülü-1 (p<0.00001), açlık kan şekeri (p=0.012), total kolesterol (p=0.034) düzeylerinde anlamlı azalma gözlendi.Bulgularımız, diyet sodyum içeriğinin düzenlenmesinin devlet politikası olarak toplum genelinde uygulanmasının primer hipertansiyon yaygınlığını azaltacağını, hipertansiyonlular açısından ise etkili bir tedavi yöntemi oluşturacağını, böylelikle halkımızın sağlığını olumlu yönde etkileyeceğini ve ülkemiz ekonomisine olumlu katkılar sağlıyacağını ortaya koymaktadır.