Görüntü işleme teknikleri kullanılarak ana arı davranışlarının takibi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, -, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AHMET FARUK ULUS
Danışman: GÜRKAN TUNA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Arılar Dünya'daki hayatın devam edebilmesi için oldukça önemli canlılardır. Her canlı gibi amaçları üremek ve hayatta kalmaktır. Koloni halinde yaşayan bal arısı arılarının; ana arı, işçi arı ve erkek arı türleri vardır. Cinsiyet olarak ana arı ve işçi arılar dişidir. Ana arının görevi yumurtlayarak koloninin devamlılığını sağlamaktır. İşçi arıların ise nektar, polen, propolis toplama, su taşınma, kovan temizliği, arı sütü ve bal mumu üretimi gibi çok çeşitli görevleri vardır. Erkek arıların tek görevi ana arıyı döllemektir. Bu tez çalışmasında arı kolonisinin ve içindeki ana arının hareketlerinin takibi için deneysel bir arı kovanı tasarlanmıştır. Bu tasarım, kovanın içerisindeki ana arının diğer çerçevelere geçmesini engelleyecek şekildedir. Çerçevenin karşısında ana arı hareketlerini kaydeden 1080p çözünürlüğünde ve gece görüş özelliği olan bir kamera bulunmaktadır. Ana arı işaretlenip kafesin içerisine konularak, 15 gün süre boyunca kayıt işlemi gerçekleştirilmiştir. Sonrasında elde edilen video kayıtlarından resimler oluşturulmuş ve bu resimler üzerinde ana arı etiketlenmiştir. Daha sonra, geliştirilen bir bilgisayarlı görü algoritmasıyla model eğitimi yapılarak, Darknet, Matplotlib ve OpenCV kütüphaneleri kullanılarak ana arı ve işçi arıların petek üzerindeki konumu tespit edilmiştir. Elde edilen sonuçlar, önerilen yöntem ile kovan içerisinde işçi arı ve ana arının konumlarının tespit edilebildiğini göstermiştir. Elde edilen veriler kullanılarak, Yolov3 ve Yolov4 algoritmalarının karşılaştırılması yapılmıştır.