Tip 1 diyabetes mellitus tanılı olgularda tanı ve izlemde dislipidemi sıklığının değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AYÇA BİLGE SÖNMEZ
Danışman: FİLİZ TÜTÜNCÜLER KÖKENLİ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tip 1 diyabetes mellitus insülin salgılanmasının eksikliğe bağlı olarak ortaya çıkan karbonhidrat, protein ve yağ metabolizmasında bozuklukla sonuçlanan, çocuk ve ergen yaş grubunda sık görülen endokrin bir hastalıktır. Bu çalışmada Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı, Çocuk Endokrinoloji Bilim Dalı Polikliniğinde Ocak 2006 ve Aralık 2013 tarihleri arasında tip 1 diyabetes mellitus tanısı ile takip edilmiş olgularda tanı anında ve izlemde gelişen dislipidemi sıklığının ve dislipidemi için olası risk faktörlerinin belirlenmesi amaçlandı. Çalışmaya alınan 56 (30 erkek, 26 kız) olgunun yaş ortalaması 12,36±1,49 desimal yıl, ortalama vücut kitle indeksi standart deviasyon skoru -0,18±1,48 idi. Olguların tip 1 diyabetes mellitus tanısı aldıklarında ortalama glikolize hemoglobin düzeyi %13,45±2,45, total kolesterol düzeyi 159,79±29,78 mg/dl, ortalama yüksek dansiteli lipoprotein düzeyi 49,63±13,46 mg/dl, ortalama düşük dansiteli lipoprotein düzeyi 94,84±27,87 mg/dl, ortalama trigliserit düzeyi 105,98±58,95 mg/dl idi. Olguların 1. yıl izleminde vücut kitle indeksi standart deviasyon skorları ve yüksek dansiteli lipoprotein düzeyleri tanı anına anlamlı yüksek, glikolize hemoglobin, total kolesterol, düşük dansiteli lipoprotein ve trigliserit düzeyleri ise anlamlı düşük bulundu. İzlemin 1.yılında kız olgularda ortalama yüksek dansiteli lipoprotein düzeyi erkek olgulara göre anlamlı fazla bulundu. Tanı anında total kolesterol ve düşük dansiteli lipid düzeyleri ile glikolize hemoglobin arasında pozitif korelasyon mevcuttu. İzleminin 1. yılında glikolize hemoglobin düzeyi ≥%9 olan olgularda hipertrigliseridemi sıklığının iyi ve orta derecede glisemik kontrolü olanlara göre yüksek olduğu görüldü. Olgularda diyabet süresi ile dislipidemi gelişimi değerlendirildiğinde; diyabet süresi uzadıkça yüksek dansiteli lipoprotein düşüklüğüne bağlı dislipideminin sıklığı azalırken, diğer lipid parametrelerinde bir değişiklik saptanmadı. Tip 1 diyabetes mellituslu olgularda dislipidemi varlığında kardiyovasküler hastalık riski artması nedeniyle, olgularda dislipidemiyi önlemek amacıyla metabolik ve glisemik kontrolün sağlanması için düzenli takip ve tedavi gerekir. Diyabet süresi ile dislipidemi gelişim sıklığı arasındaki ilişkiyi açıklamak için ve daha geniş serili ve ileriye dönük çalışmalara ihtiyaç vardır.