Potansiyel obezite biyobelirteçlerinin tayini için impedimetrik biyosensör sistemlerinin geliştirilmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ, -, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ALP YÜCEL

Danışman: HAKKI MEVLÜT ÖZCAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Obezite, vücutta yağın aşırı miktarda birikmesi, depolanması ile karakterize edilen ve beklenen yaşam süresinin azalmasına, sağlık sorunlarının artmasına yol açan bir durum olup, içinde bulunduğumuz yüzyılın en önemli halk sağlığı sorunlarından biridir. Obezite, inme, osteoartrit, uyku apnesi gibi kronik hastalıklar, bazı kanserler ve inflamasyona dayalı patolojilerin yanı sıra diyabet, hipertansiyon ve kalp-damar hastalıkları gibi metabolik bozuklukların gelişimini de kolaylaştırmaktadır. İnsan vücudundaki yağ doku, yağ dokusunun fonksiyonel durumunu beyne ve diğer hedef organlara sinyal gönderen peptitler olan çok sayıda adipokin salgılayan önemli bir endokrin fonksiyona sahiptir. Adipokinler pek çok hastalığın erken teşhisinde önemli biyobelirteçlerdir. Bu tez kapsamında, obezite biyobelirteçlerinden Chemerin ve Omentin'in tayini için iki adet impedimetrik biyosensör geliştirilmiştir. Omentin biyosensörü için, yüzey baskılı altın elektrotların yüzeyinde 12-Merkaptododekanoik asit (12-MDDA) ile kendiliğinden oluşan tek tabakalar (SAM'ler) meydana getirilmiş ve Omentin proteinine özgü antikorun immobilizasyonu yapılmıştır. Chemerin biyosensörü için, üç boyutlu yazıcı ile fotopolimer reçine temelli parçalar basılıp yüzeyleri altın kaplanarak tek kullanımlık elektrotlar üretilmiştir. Bu elektrotların yüzeylerinde 12-MDDA ile SAM'ler meydana getirilmiş ve Chemerin proteinine özgü antikorun immobilizasyonu yapılmıştır. Her iki biyosensörün de immobilizasyon aşamalarına ait optimum parametrelerin belirlenmesinde ve analitik karakterizasyon çalışmalarında, elektrokimyasal impedans spektroskopisi ve döngüsel voltametri tekniği kullanılmıştır. Biyosensörlere ait yüzey karakterizasyonu çalışmaları, taramalı elektron mikroskobu (SEM), enerji dağılımlı xışını spektroskopisi (EDS) ve fourier dönüşümü kızılötesi spektroskopisi (FTIR) ile yapılmıştır.