Trakya Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi Hastanesi personelinin organ- doku bağışı ve nakli hakkındaki bilgi ve düşünceleri
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHMET KARADON
Danışman: HAMDİ NEZİH DAĞDEVİREN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Organ-doku nakli; vücutta işlevini yerine getiremeyen bir organ-doku yerine canlıdan, beyin ölümü gerçekleşmiş kişiden ya da kadavradan alınan sağlam ve aynı işlevi yerine getirecek dokunun-organın nakledilmesi işlemidir. Çalışmamızda Trakya Üniversitesi Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi Hastanesi personelinin organ-doku bağışı ve nakli hakkında bilgi, tutum, düşünceleriyle organ bağış kartı sahip olma durumlarını incelemeyi hedefledik. Çalışmanın evrenini 2131 kişi oluşturmaktadır. Çalışanların yaklaşık %40'ına ulaşmak hedeflenerek rastgele örneklem ile seçilen 853 kişiye ulaşılmıştır. Çalışmada 1 Şubat-1 Mayıs 2019 tarihleri arasında katılımcılardan sözlü onam alınarak, anketlerini kendilerinin doldurması sağlandı. Verilerin toplanmasında, 25 soru katılımcıların sosyo-demografik özellikleri, tıbbi durumları ve organ bağışı ile çeşitli görüşlerinin sorgulandığı anket, 17 soruluk Organ Doku Bağışı ve Nakli Konusunda Bilgi Düzey Ölçeği (ODBBÖ) ve 40 soruluk Organ Bağışı Tutum Ölçeği (ODAS) olmak üzere toplam 82 soru içeren anket kullanıldı. Kesitsel ve tanımlayıcı tipte olan çalışmamızın istatistiksel analizi SPSS 19.0 programı kullanılarak incelendi. Katılımcıların %11,4'de (97 kişi) organ bağışı kartı bulunmaktadır. Organ bağış kartı olmayan kişilerden %37,7'si (322 kişi) organ bağış kartı almayı düşünmekteydi. Araştırma grubunun ODBBÖ, HMC, FMN ve FBM puanları (ortalama±ss) sırasıyla 11,52±2,51, 97,57±16,68, 21,07±10,05 ve 22,98±9,68 bulundu. Organ bağış kartı olan katılımcıların ODBBÖ ve HMC puanları olmayanlara göre anlamlı derecede yüksek (p=0,009, p=0,001), FMN ve FBM puanları anlamlı derecede düşüktü (p<0,001, p<0,001). Meslek, öğrenim durumu, aylık hane gelir miktarları ve alkol kullanım durumları ile organ bağış kartı sahibi olma durumu arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptandı (p=0,001, p=0,018, p=0,037, p=0,004). Sağlık personelinin organ bağışı ve nakli konusunda tutum ve bilgi düzeyi istenilen seviyelerde değildir. Bu nedenle organ nakli ve bağışı konusunda sağlık çalışanlarına yönelik hizmet içi eğitimler planlanmalı, bilgi eksikliklerinin giderilmelidir. Bilgi eksikliğinden kaynaklanan, kişilerin tıbbi olarak ihmal edilmeye ya da bedensel olarak yaralanmaya dair korkularının giderilmesi için de topluma yönelik kapsamlı eğitim planları oluşturulmalıdır. Anahtar kelimeler: organ bağışı, sağlık personeli