Eroin bağımlılarında yüksek yoğunluklu aralıklı egzersizin sitokin düzeyleri ve klinik seyir üzerine etkilerinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Trakya Üniversitesi, TIP FAKÜLTESİ, DAHİLİ TIP BİLİMLERİ, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: PELİN TAŞ DÜRMÜŞ
Danışman: MEHMET ERDAL VARDAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Eroin bağımlılığı sınırlı tedavi seçeneklerine sahip biyolojik ve psikososyal bir bozukluktur. Bağımlılık tedavilerine ek olarak egzersiz uygulanmasının madde kullanımını azaltma ve yaşam kalitesini iyileştirmede etkili olabileceği ileri sürülmüştür. Bu araştırmada eroin bağımlılarında yüksek yoğunluklu aralıklı egzersiz programının kortizol, IGF-1, IFN-γ, IL-17 düzeyleri ve klinik seyir üzerine etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmamıza Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi AMATEM kliniğinde tedavi gören, DSM-5'e göre opiyat kullanım bozukluğu tanı ölçütlerini karşılayan 22 erkek hasta dahil edilmiştir. Katılımcılar 11 kişi egzersiz grubu 11 kişi kontrol grubu olacak şekilde iki gruba ayrılmıştır. Egzersiz grubunda 7 kişi beş seanslık egzersiz programını tamamlamıştır. Grupların özelliklerini belirlemede sosyodemografik veri formu, Bağımlılık profil indeksi ve Barratt dürtüsellik ölçeği kullanılmıştır. Klinik seyri değerlendirmek amacıyla tedavi öncesi ve sonunda Hamilton depresyon ölçeği, Hamilton anksiyete ölçeği, Madde aşerme ölçeği uygulanmıştır. Tedavinin 5. ve 21. günü kan alınarak kortizol, IGF-1, IFN-γ, IL-17 düzeyleri ölçülmüştür. Grupların tedavi başlangıcı ve sonundaki Hamilton depresyon ölçeği, Hamilton anksiyete ölçeği, Madde aşerme ölçeği puanlarındaki değişim karşılaştırıldığında egzersiz grubunda anlamlı düzelme saptanmıştır. Egzersiz ve kontrol grubu arasında kortizol düzeyleri açısından anlamlı farklılık saptanmamıştır. Ancak egzersiz programını tamamlayanlar ile kontrol grubu karşılaştırıldığında egzersiz grubunda anlamlı artma tespit edilmiştir. IGF-1 düzeylerindeki değişim açısından karşılaştırıldığında egzersiz yapan grupta istatistiksel açıdan anlamlı artma bulunmuştur. Gruplar arasında IFN-γ ve IL-17 düzeyleri açısından anlamlı farklılık saptanmamıştır. Sonuç olarak, yüksek yoğunluklu aralıklı egzersiz programının depresif belirtilerde, anksiyetede ve madde isteğinde azalma sağladığı; kortizol ve IGF-1 düzeylerini artırdığı ancak IFN-γ ve IL-17 düzeylerini değiştirmediği tespit edilmiştir. Bu araştırmanın, eroin bağımlılığı tanısı ile tedavi gören hastalarda yüksek yoğunluklu aralıklı egzersiz uygulamasının etkilerine vurgu yaparak literatüre katkı sağlayabileceği düşünülmüştür. Anahtar Kelimeler: Bağımlılık, egzersiz, eroin, opiyat, sitokin