Amaç: Bu çalışmanın amacı, hemodiyaliz hastalarının beslenme alışkanlıklarının belirlenmesi ve sosyo-demografik özellikleri ile beslenme durumları arasındaki ilişkinin irdelenmesidir.Bireyler ve Yöntem: Çalışma 23-85 yaş arasında 128 (71 kadın, %55.5) hemodiyaliz hastası üzerinde yürütülmüştür. Hastaların demografik özellikleri ve beslenme alışkanlıkları anketle belirlenmiştir. Antropometrik ölçümleri araştırmacı tarafından alınmış ve biyokimyasal parametreler hasta dosyasından elde edilmiştir. Subjektif Global Değerlendirme (SGD), Nutrisyonel Risk Taraması-2002 (NRS-2002) ve Malnütrisyon Inflamasyon Skoru (MİS) kullanılarak malnütrisyon durumu saptanmıştır. Bulgular: SGD’ye göre hastaların %8.6’sı ağır, %15.6’sı ise hafif-orta derecede malnütrisyonlu iken, NRS-2002’ye göre hastaların %21.9’unun beslenme riskine sahip olduğu belirlenmiştir. Malnütrisyon inflamasyon skoruna göre (MİS) kadın ve erkek hastaların MİS ortanca değeri sırasıyla 6 ve 5 puan olarak bulunmuştur (p>0.05). NRS-2002’ye göre malnütrisyon riski olan hastaların %64.2’si ilkokul ve altı eğitim düzeyine sahiptir. SGD’ye göre ise hafif-orta derece malnütrisyonlu olan hastaların %50’sinin ilkokul ve altı eğitim düzeyine sahip olduğu, ağır derece malnütrisyonlu olan hastaların %45.5’inin okur yazar olmadığı, %36.4’ünün ilkokul mezunu olduğu saptanmıştır. Hastaların eğitim düzeylerine göre malnütrisyon durumunun istatistiksel olarak farklı olduğu bulunmuştur (p<0.05). MİS puanları ile yaş, eğitim ve gelir düzeyleri arasında ilişki saptanmamıştır (p>0.05).Sonuç: Hemodiyaliz hastalarının büyük bir çoğunluğunun eğitim ve gelir düzeyi düşüktür. Eğitim düzeyi düşük hastalarda malnütrisyon riski ve varlığı daha yüksektir. Hastalarda malnütrisyon riskinin belirlenmesinde ve yapılacak beslenme müdahalelerinde hastaların sosyo-demografik özelliklerinin de dikkate alınmasının gerekli olduğu düşünülmektedir.
Aim: To determine the nutritional habits in patients receiving hemodialysis treatment. and to evaluate the relationshipbetween demographic characteristics and nutritional status.Subjects and Methods: The study was conducted on 128 hemodialysis patients (71 female, 55.5%) aged between 23-85 years. Demographic characteristics and nutritional habits were determined with a questionnaire. Anthropometric measurementswere evaluated and biochemical parameters were recorded from patient’s files. Subjective Global Assesment (SGA), NutritionRisk Screening (NRS-2002) and Malnutrition Inflammation Score (MIS) tests were performed to evaluate malnutrition statusof the patients.Results: According to SGA, 8.6% of the patients had severe and 15.6% had mild to moderate malnutrition, while 21.9% ofpatients had risk of malnutrition detected by NRS-2002. Median MIS values of female and male patients were 6 and 5 points,respectively (p>0.05). From patients who were at risk of malnutrition according to NRS-2002, 64.2% had an education level ofprimary school. Half of the patients who were mildly or moderately malnourished according to SGD also had an educationlevel of primary school, while 45.5% and 36.4% of severly malnourished patients were found to be illiterate and primaryschool graduates, respectively. There was a significant difference in malnutrition status of patients according to educationlevel (p<0.05). However, there was no correlation between MIS scores and age, education and level of income (p>0.05). Conclusion: The vast majority of hemodialysis patients have low education and income level. The risk and presence ofmalnutrition is higher among patients with low educational level. It is necessary to consider socio-demographic characteristicsof patients during evaluation of malnutrition risk, as well as implementation of nutritional interventions.
