Çanakkale il merkezinde yaprakbitleri (Hemiptera: Aphididae) ile karınca (Hymenoptera: Formicidae) türlerinin yeni ilişki kayıtları


KÖK Ş., AKTAÇ N., ÖZDEMİR I., KASAP İ.

Bitki Koruma Bülteni, cilt.58, sa.1, ss.51-57, 2018 (TRDizin)

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Cilt numarası: 58 Sayı: 1
  • Basım Tarihi: 2018
  • Dergi Adı: Bitki Koruma Bülteni
  • Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
  • Sayfa Sayıları: ss.51-57
  • Trakya Üniversitesi Adresli: Hayır

Özet

Yaprakbitleri ve karıncalar doğada mutualistik ya da zorunlu mutualistik bir ilişkiye sahiptir. Birçok karınca türü yumuşak vücutlu ve zayıf bir savunmaya sahip yaprakbitlerini doğal düşmanlarına karşı korumaktadır. Çanakkale il merkezinde 2014 ve 2015 yılları arasında yaprakbitleri ve karıncalar arasındaki ilişkileri belirlemek için yürütülen bu çalışmanın sonucunda Formicidae familyasının Dolichoderinae, Formicinae ve Myrmicinae altfamilyaları içerisinde bulunan 8 cinse ait, 12 karınca türünün 16 farklı yaprakbiti ile ilişkisi tespit edilmiştir. Farklı yaprakbitleri ile ilişkili en fazla karşılaşılan karınca türleri Lasius alienus (Foerster, 1850), Plagiolepis pygmaea (Latreille, 1798), Camponotus aethiops Latreille, 1798 ve Plagiolepis taurica Santsci, 1920’dir. Farklı karınca türleri ile ilişkili en fazla karşılaşılan yaprakbitleri ise Aphis fabae Scopoli, 1763, Aphis gossypii Glover, 1877 ve Aphis craccivora Koch, 1854’dir. Ayrıca Camponotus samius Forel, 1889, Camponotus sanctus Forel, 1904, Crematogaster ionia Forel, 1911 ve Pheidole cf. pallidula (Nylander, 1849) karınca türlerinin yaprakbitleri ile ilişkili olduğu Türkiye’de ilk kez bu çalışma ile belirlenmiştir. Bunlara ilave olarak belirlenen yaprakbitlerinden Aphis nerii Boyer de Fonscolombe, 1841, Aphis punicae Passerini, 1863, Aphis umbrella (Börner, 1950), Chaitophorus leucomelas Koch, 1854, Chromaphis juglandicola (Kaltenbach, 1843), Panaphis juglandis (Goeze, 1778), Prociphilus fraxini (Fabricius, 1777)’nin ise karıncalar ile işbirliği içinde olduğu Türkiye’de ilk kez tespit edilmiştir. Sonuç olarak son çalışmalar yaprakbitleri ve karıncalar arasındaki ilişkilerin bölgesel olarak daha detaylı araştırılması gerektiğini göstermektedir.
Aphid and ant species have a mutualistic or an obligately mutualistic associationin nature conditions. Many ant species protect soft-bodied aphids with a low levelof defense against their natural enemies. This study was conducted to determinethe associations between aphid and ant species from 2014 to 2015 in the Center ofÇanakkale Province and 12 ant species belonging to 8 genera in Dolichoderinae,Formicinae and Myrmicinae subfamilies of Formicidae associated with 16 aphidspecies were determined. The most encountered ant species associated withdifferent aphids were Lasius alienus (Foerster, 1850), Plagiolepis pygmaea(Latreille, 1798), Camponotus aethiops Latreille, 1798 and Plagiolepis tauricaSantsci, 1920. The most encountered aphid species associated with different antspecies, were; Aphis fabae Scopoli, 1763, Aphis gossypii Glover, 1877 and Aphiscraccivora Koch, 1854. Moreover, Camponotus samius Forel, 1889, Camponotussanctus Forel, 1904, Crematogaster ionia Forel, 1911 and Pheidole cf. pallidula(Nylander, 1849) associations with aphids were determined for the first time inTurkey. Furthermore, Aphis nerii Boyer de Fonscolombe, 1841, Aphis punicaePasserini, 1863, Aphis umbrella (Börner, 1950), Chaitophorus leucomelas Koch,1854, Chromaphis juglandicola (Kaltenbach, 1843), Panaphis juglandis (Goeze,1778), Prociphilus fraxini (Fabricius, 1777) and their associations with differentant species were determined for the first time in Turkey. Consequently, therecent studies indicated that aphid-ant associations should be further detailedinvestigated locally.