Edirne’de Yetiştirilen Karnabahar Bitkisine Topraktan Bazı Eser Elementlerin Transferinin Değerlendirilmesi


Bakırcıoğlu D., Bakırcıoğlu Kurtuluş Y., Merter Eser Ş.

VII. Eser Analiz Kongresi, Denizli, Türkiye, 16 - 19 Nisan 2026, ss.86, (Özet Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Denizli
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.86
  • Trakya Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Edirne’de Yetiştirilen Karnabahar Bitkisine Topraktan Bazı Eser Elementlerin Transferinin Değerlendirilmesi

 

Dilek BAKIRCIOĞLU1, Yasemin BAKIRCIOĞLU KURTULUŞ1, Şule MERTER ESER1

 

1Trakya Üniversitesi, Fen Fakültesi, Kimya Bölümü, EDİRNE

 

dbakircioglu@trakya.edu.tr

 

Endüstriyel faaliyetler, madencilik, trafik emisyonları ve tarımsal faaliyetler gibi antropojenik kaynaklar element kirliliği oluşturabilmektedir. Tarım topraklarındaki element miktarının belirlenmesi, insan sağlığı riskini değerlendirmek için önemlidir [1,2]. Edirne’de yetiştirilen karnabahar örneklerinde, esansiyel (Fe ve Mn) ve esansiyel olmayan (Cd ve Cr) elementlerin belirlenmesi amacıyla yaş yakma ile çözündürme yöntemi uygulanmış ve element analizleri ICP-OES cihazı ile gerçekleştirilmiştir. Numune konsantrasyonları, transfer faktörü, günlük metal alımı (DIM), tahmini günlük metal maruziyeti (EDEM) ve Sağlık Risk Endeksi (HRI) hesaplarına dayanarak, standart referans değerleri ile karşılaştırılmıştır. Analiz sonuçları, sınır değerlerle karşılaştırılarak, esansiyel ve esansiyel olmayan elementlerin tahmini günlük alım miktarları değerlendirilmiştir. Analizler sonucunda, Edirne bölgesindeki toprak numunelerinde Cd elementi bulunmamıştır. Ayrıca, karnabahar taç kısımda Cd ve Cr elementleri tespit edilmemiştir. Karnabahar örneklerindeki ortalama Fe (2,12-8,09 mg/kg) ve Mn (1,00-5,91mg/kg) değerlerinin WHO/FAO tarafından önerilen maksimum izin verilebilir limitlerin altında bulunmuştur. HRI < 1 olması çalışmada incelenen Fe ve Mn elementleri açısından sağlık riski olmadığını göstermektedir.

 

 

 

Anahtar Kelimeler:  Karnabahar, Eser Element, ICP-OES, Transfer faktörü, Sağlık Risk Endeksi

 

Bu çalıma Trakya Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon Birimi tarafından desteklenmiştir. Proje Numarası: 2024/85.  

 

 

Kaynaklar:

1.      Laboni, F.A., Ahmed, M.W., Kaium, A., Alam, M.K., Parven, A., Jubayer, M.F., Rahman, M.A., Meftaul, I.M., Khan, M.S.I. Biol Trace Elem Res,  201, 995–1005, (2023).

2.      Clemens, S., Ma, J.F. Annu Rev Plant Biol, 67, 489–512, (2016).