34.Ulusal Patoloji Kongresi, Antalya, Türkiye, 12 - 16 Kasım 2025, cilt.9, sa.415, ss.507, (Özet Bildiri)
Giriş: Amiloidoz, protein katlanma bozukluğuna bağlı olarak
amiloid fibril proteinlerinin çeşitli doku ve organlarda birikmesi sonucu gelişen sistemik ya da lokalize bir hastalıktır.
Amiloid birikiminin lokalizasyonu, ortaya çıkan semptomlar
ve hastalığın prognozu üzerinde belirleyici bir rol oynar. Etiyolojisinde genetik yatkınlık ve çevresel faktörler etkili olup,
kronik inflamasyon, uzun süreli diyaliz gereksinimi ve ileri yaş
gibi durumlar başlıca nedenler arasında yer alır. Bu çalışma,
akciğerde saptanan amiloid birikimi örneğiyle, rutin dışı yerleşimlerin tanısal farkındalığını artırmayı hedeflemektedir.
Olgu: Diyabet, hipertansiyon, hiperlipidemi, kronik böbrek
hastalığı gibi çok sayıda komorbiditesi bulunan ve daha önce
koroner arter bypass cerrahisi geçirmiş 70 yaşındaki erkek
hasta, inme (SVO) nedeniyle hastanemize başvurmuştur. Yapılan tanısal testler sırasında, sağ akciğer orta lobda endobronşial lezyon saptanmış ve transbronşial biyopsi uygulanmıştır.
Laboratuvarımızda incelenen biyopsi materyalinde belirgin
inflamasyon, skuamöz metaplazi, hemoraji ve fibrin birikimleri izlendi. Bununla birlikte, lokalizasyonu alışılmadık olsa da
dikkati çeken proteinöz materyal fark edildi. Ayırıcı tanı amacıyla yapılan immünohistokimyasal çalışmalarda CD34 damar
duvarlarında pozitif, CK7 yüzeyel ve glandüler epitelde pozitif
ve Amiloid-A pozitif olarak değerlendirildi. Histokimyasal boyamalarda ise Kongo Red ile amiloid uyumlu birikim gösterildi, Masson Trichrome boyası ise negatif sonuç verdi. Tüm
bulgular birlikte değerlendirildiğinde, biyopsi örneği amiloidoz ile uyumlu olarak raporlandı.
Sonuç: Amiloidoz; böbrekler, kalp, sinir sistemi, gastrointestinal sistem, tiroid, adrenal bez, kas, göz ve oral kavite gibi birçok
organ ve dokuda görülebilen sistemik bir hastalıktır. Akciğer
tutulumu ise oldukça nadirdir ve sıklıkla gözden kaçabilir. Bu
nedenle proteinöz materyal birikimi saptanan pulmoner lezyonlarda, özellikle bilinen risk faktörleri mevcutsa, amiloidoz
ayırıcı tanıda mutlaka göz önünde bulundurulmalıdır. Tanıda
altın standartlardan biri olan polarize ışık mikroskobu, Kongo
Red ile boyanan kesitlerde tipik elma yeşili çift kırınımlı görüntünün varlığını gösterebilmesi açısından büyük önem taşır
ve bu tür vakalarda tanı sürecine mutlaka dahil edilmelidir.
Hastanın tıbbi öyküsünün dikkatle değerlendirilmesi, lokalize
amiloid birikimlerinin tanınmasında ve nadir olguların atlanmamasında kritik bir rol oyna