Akademik Veri Yönetim Sistemi
36,ulusal Nükleer Tıp Kongresi, Lefkoşa, Kıbrıs (Kktc), 8 - 12 Mayıs 2024, cilt.10, ss.192-194, (Tam Metin Bildiri)
Amaç: Bu çalışmanın ilk amacı, koruyucu tedavi almayan bir olguda lakrimal yapılarda radyasyon maruziyetinin zamana bağlı değişimini belirlemektir. I ̇kinci amaç ise RAI öncesi L-karnitine (LC) ve amifostin (AMIF) ön tedavisi uygulanan ve uygulanmayan bireylerde lakrimal bez hasarını histopatolojik olarak değerlendirerek RAI’nin neden olduğu lakrimal hasardan korunmada LC ve AMIF’in etkinliğini karşılaştırmalı olarak araştırmaktır. Yöntem: Bu deneysel hayvan çalışmasında denekler şu şekilde tanımlanan 6 eş gruba ayrıldı: Kontrol (CONT), tek başına RAI (RAI), AMIF, AMIF+RAI, tek başına LC ve LC+RAI. Deneklere, tek doz I-131 1 GBq/kg dozdan intraperitoneal (ip) olarak uygulandı. Dozimetri çalışması için ek bir grup oluşturuldu ve 185 MBq I-131 ip olarak uygulandı. Lakrimal bez, ışık mikroskobuna dayalı bir histopatolojik skorlama sistemi ile incelendi. Doku hasarı, fibrozun, lenfositik infiltrasyonun ve glandüler atrofinin derecesine göre puanlandı. Bulgular: Lakrimal bez uygulamayı takip eden günlerde giderek artan doz maruziyetine uğradı. En yüksek maruziyet dozu 5 mSv/MBq ile 7. günde idi. Gruplara göre ortalama histopatolojik skorlar şu şekildeydi: CNT’de 1,6±0,4; RAI’de 4,8±0,4; AMIF’de 3,4±0,8; AMIF+RAI; LC’de 3,5±0,9 ve LC+RAI’de 3,6±0,6. RAI, AMIF+RAI ve LC+RAI gruplarında seröz asinuslarda yaygın ödem ve glandüler lobül yapısında tahribat ile değişen derecelerde asiner atrofi belirgindi. Asiner morfolojinin ve salgılama kapasitesinin korunması LC+RAI grubunda daha iyiydi. Sonuç: RAI sonrası erken dönemde lakrimal bezde artan miktarda radyoaktif iyot birikmektedir. RAI sonrasında lakrimal bezin maruz kaldığı radyasyon dozu, doku hasarı meydana getirecek düzeydedir ve bu hasar asiner hücrelere göre duktal yapılarda daha belirgindir. Klinik uygulamada tükrük bezi gibi lakrimal bez için de koruyucu önlemler geliştirilmeli ve klinisyenler tedavi sonrası lakrimal yan etkiler hakkında uyanık olmalıdır. LC, RAI kaynaklı lakrimal bez hasarına karşı koruyucu etkiye sahiptir. AMIF, çalışmamızda LC’ye kıyasla minimal etkiye sahiptir. Anahtar Kelimeler: RAI tedavisi, lakrimal bez, L-karnitin, amifostine, radyo koruyuculuk