Akademik Veri Yönetim Sistemi
36. Ulusal Nükleer Tıp Kongresi-UNTK 2024, Lefkoşa, Kıbrıs (Kktc), 8 - 12 Mayıs 2024, cilt.10, ss.169, (Tam Metin Bildiri)
Amaç: Primeri bilinmeyen kanserler (PBK) bir organın, detaylı araştırmalara rağmen primer odağı belirlenemeyen metastatik tutulumu olarak tanımlanır ve klinikte en sık prezantasyon şekillerinden biri de beyin kitleleridir. Hedefe yönelik tedaviler ve immünoterapi, primer tümörlerin moleküler özelliklerine göre seçilmiş beyin kitlesine sahip hasta alt gruplarında genel sağkalımı iyileştirebilir. Bu nedenle, primer lezyon natürünün ve diğer ekstrakraniyal metastazların tanımlanması, PBK’den kaynaklanan beyin kitlesi olan hastalarda prognoz ve tedaviyi tanımlamak için önemli bir klinik ihtiyaçtır. Bu çalışmada beyin kitlesiyle primer araştırılmaya gelen PBK hastalarının pozitron emisyon tomografi/bilgisayarlı tomografideki (PET/BT) florodeoksiglukoz (FDG) pozitif lezyon dağılımlarının ve metabolik parametrelerinin, primer hastalık ve patoloji sonuçlarıyla ilişkisini araştırdık. Yöntem: 2009-2023 arasında izole beyin kitlesi sebebiyle primer hastalık bölgesi saptanması için FDG görüntülemesi yapılmış 55 hastanın arşiv görüntüleri değerlendirildi. Beyin lezyonlarının karakteristiği, lenf nodu (LN) ve uzak metastaz (met) dağılımları ve metabolik PET parametreleri belirlendi. Hastaların histopatolojik (HP) tanılarına ulaşıldı. FDG PET/BT’de birden fazla şüpheli odağı olanlarda SUVmaks yönünden en yüksek olan lezyonlar baskın odak olarak kabul edildi. Bulgular: Kırk üç erkek ve 12 kadının olduğu hasta grubumuzda HP örnekleme sonucunda primer odak 35 hastada akciğer (AC), 15 hastada beyin ve 5 hastada diğer bölgeler idi (Tablo 1). Kırk sekiz hastada PET/BT, HP tanı ile aynı odağı işaret ederken (%87,2), 7 hastada primeri doğru saptayamadı. Kırk beş hastada beyin lezyonu hipermetabolik, 8 hastada ise hipometabolikti. İki hastada hipometabolik ve hipermetabolik lezyonlar birlikte saptandı. Yirmi beş hastada LN met saptanmazken en sık met saptanan LN istasyonu paratrakeal alandı. Primeri AC olan grupta en sık HP alt tip adenokanserdi (Tablo 2). Kadınlarda primer ve beyin lezyonlarının SUVmaks ortalama değeri erkeklere göre yüksek saptandı (p=0,011 ve p=0,037). Primerlerin çoğu AC ve beyin olduğu için gruplar AC, beyin ve diğerleri olarak modifiye edildiğinde: Yaş değerleri, AC kategorisinde (63), beyin kategorisine (55) göre daha yüksek bulunmuştur (p=0,031). Baskın met SUVmaks ortalamaları AC grubunda “diğerleri” grubuna göre anlamlı olarak düşüktü (p<0,001) (Şekil 1). Primer beyin tümörü grubunda metastaz saptanmadı. Beyin lezyonu/normal korteks ortalamaları AC (p=0,005) ve beyin (p=0,027) gruplarında “diğerleri” grubuna göre düşüktü. Akciğer ve beyin gruplarının beyin lezyonu/normal korteks oranları arasında anlamlı fark izlenmedi (Şekil 2). Sonuç: İzole beyin kitlesiyle PET/BT yapılan okkült kanserler arasında en sık görülen klinik tanı AC ve en sık görülen HP tip adenokanserdir. PET/BT okkült AC ve metastazlarını yüksek doğruluk ve duyarlılıkla saptayabilmektedir. Ayrıca çalışmamız göstermiştir ki beyin korteksindeki yoğun FDG uptakeine rağmen FDG PET/BT, izole beyin kitlelerinin primer beyin tümörü olup olmadığını da ayırt edebilmektedir (duyarlılık %98, özgüllük %67). Hasta grubumuzda primeri beyin olan hastalarda FDG PET/BT ile herhangi bir metastatik lezyon saptanmadı. Dolayısıyla izole beyin kitlesiyle FDG PET/BT çalışması yapılan olgularda eğer tüm vücutta FDG avid odak saptanamıyorsa bu durum primer odağın FDG tutulumunun az olmasından dolayı olabileceği gibi beyin lezyonun asıl primer odak olmasından da kaynaklanabileceği akılda tutulmalıdır. Anahtar Kelimeler: FDG PET/BT, primeri bilinmeyen kanserler, beyin kitleleri