Kesitsel olarak planlanan çalışmada; Multiple
Skleroz (MS) hastalarında yorgunluğun ve günlük
yaşam aktivitelerinin değerlendirilmesi ve etkileyen
faktörlerin belirlenmesi amaçlandı. Araştırma
Tekirdağ’da bir Tıp Fakültesi Hastanesi Nöroloji
Polikliniği’ne kayıtlı 82 MS hastası ile Eylül 2015-
Eylül 2016 tarihlerini arasında yürütüldü. Veriler
katılımcıların sosyo-demografik ve hastalık ile ilgili
özelliklerini içeren anket formu, Yorgunluk Şiddet
Ölçeği (YŞÖ), Modifiye Barthell İndeksi (MBI)
toplandı.
Çalışmamızda MS’li hastalarda medeni
durumun (p=0.016), çalışma durumunun (p=0,050),
ateşli hastalık geçirme öyküsünün (p=0,012), yürürken
yardımcı alet kullanmanın (p<0,001) yorgunluğa
anlamlı bir etkisinin olduğu bulundu. MS’li hastaların
YŞÖ puan ortalamaları ile MBI puanları arasında ters
yönde anlamlı bir ilişki bulundu. MS’li hastaların
yorgunluk düzeyleri arttıkça günlük yaşam
aktivitelerine bağımlılık düzeyleri de arttı (p<0,001).
Köy/kasabada yaşayan MS’li hastaların, seyahat
etmeyenlerin, çalışmayan hastaların, RelapsingRemitting MS tanısı alanların, yürürken yardımcı alet
kullanmayanların, baston kullananların MBI puan
ortalamaları diğerlerine göre daha yüksek bulundu
(p<0,05). Yaş arttıkça hastaların günlük yaşam
aktivitelerine bağımlılık düzeyleri ve yorgunluğun
şiddeti arttı (p<0,05).
Sonuç olarak, sağlık çalışanlarına MS
hastalarına tedavi ve bakım programları düzenlerken
hastaların kişisel (yaş vb) ve hastalığa ilişkin (klinik
tanı, MS atak vb.) özelliklerin göz önünde
bulundurması ve benzer çalışmaların arttırılması
önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler: Multiple Skleroz, Yorgunluk,
Günlük yaşam aktivitesi
The aim of this; it was aimed to determine
fatigue and activities of daily living in patients with
Multiple Sclerosis (MS) and additionally affecting
factors in fatique. This study was conducted with 82
patients with MS registered to the Neurology Policlinic
of A University Faculty of Medicine in the dates
September 2015 to semtember 2016. The data were
collected by queationnaire including sociodemographic and disease related charactaristics,
Fatigue Severity Scale (FVS), Modified Barthell Index
(MBI).
In our study, it was found that have marital
status (p=0.016), working status (p=0.050), story of
inflamatory disease (p=0.012) and usage of auxiliary
tools while walking have a significant effect on fatigue
in patients with MS. It was found that there was a
significant association between FVS of and MBI
scores. As fatigue severity of patients with MS
increased, levels of daily life activity addiction
increased too (p<0.001). It was found that MBI mean
points of patients with MS, patients living village/town,
patients who do not travel, do not work, take RelapsingRemitting MS diagnosis, do not use auxiliary tools
while walking and use walking stick are higher than the
others (p<0,05). As age of patients increased, levels of
daily life activity addiction and fatique severity
increased (p<0.05).
In conclusion, it is suggested that healtcare
professionals must consider personal (age etc.) and
disease-spesific (clinical diagnosis, MS attack etc.)
characteristics of MS patients while organizing
treatment and care programs and increase of similar
studies.
Keywords: Multiple Sclerosis, Fatigue, Daily life
activities
